نهضت ملی آسفالت و یک سوال؟

جواد حاتمی- وزارت کشور امسال در قالب طرحی که نهضت ملی آسفالت نام گرفته است عملیات آسفالت میلیون ها مترمربع از معابر خاکی شهرهای بالای ۲۰ هزار نفر جمعیت را انجام می دهد. در حالی که اعتبارات این طرح ملی افزون بر ۶۰۰ میلیارد تومان است و اولویت نیز با مناطق محروم است به نظر می رسد سهم استان بزرگی چون خراسان رضوی از این حجم اعتبار اندک باشد. در حالی که معاون عمرانی استاندار خراسان رضوی سهم استان را ۳۸ میلیارد تومان از نهضت آسفالت در سال ۸۸ اعلام کرده است ولی در استان خراسان جنوبی که به مراتب کوچک تر و کم جمعیت تر است و روزگاری نه چندان دور محدوده ای در همین استان بود شاهد اختصاص اعتبار ۳۷ میلیارد تومانی به نهضت آسفالت معابر شهری هستیم. به نظر می رسد تفاوت یک میلیارد تومانی بین اعتبارات دو استان منطقی نیست. استان خراسان جنوبی دارای ۱۶ شهر است و جمعیت حدود ۷۰۰ هزار نفری آن، یک پنجم شهرهای استان خراسان رضوی است. گرچه اولویت مناطق محروم سبب بالا بودن سهم خراسان جنوبی از اعتبارات نهضت آسفالت است اما خراسان رضوی نیز در اغلب نقاط از نظر محرومیت ها دست کمی از خراسان جنوبی ندارد، به نظر می رسد دولت در توزیع اعتبار وجود ۷0 شهر را که اغلب نیز شهرهای جدید التأسیس و محروم هستند در خراسان رضوی نادیده گرفته است.در این حال سهم استان کرمان با جمعیت ۲ میلیون و ۶۵۰ هزار نفر و ۱۶ شهرستان و ۵۹ شهر رقم ۳۴میلیارد تومان است. مازندران نیز ۳/۲۴ میلیارد تومان سهم برده است. گرچه آمار رسمی در دست نیست ولی استان های تهران و اصفهان بیشترین سهم را در این اعتبارات دارند.مسئولان استان نیز به سهم خراسان رضوی از اعتبارات ۶۰۰ میلیارد تومانی نهضت آسفالت ریزی معابر شهری معترضند و پی گیری لازم را انجام می دهند ولی بی شک استان خراسان رضوی نیاز به توجه و نگاه ویژه دارد.

صفحه R01 اخبار (رضوي) ، شماره سريال 17262 ، تاريخ انتشار 880223

 طرح بزرگ مسکن مهر با آغاز ساخت ۴ هزار و ۵۰۰ واحد مسکونی در استان خراسان رضوی وارد مرحله اجرایی شده است. رئیس سازمان مسکن و شهرسازی خراسان رضوی روز گذشته در میزگرد اختصاصی روزنامه خراسان با تشریح روند شکل گیری نهضت بزرگ ساخت مسکن در کشور در قالب اراضی اجاره ای ۹۹ ساله و مسکن مهر افزود: پس از کنترل و بررسی صلاحیت متقاضیان سرانجام ۱۰۸ هزار نفر در استان واجد شرایط شناخته شده و تأیید شدند و در حال حاضر ساخت مسکن برای حدود ۱۰۰ هزار نفر در دستور کار است.مهندس «محسن توتونچی» با اشاره به مسئولیت این سازمان به عنوان متولی تأمین زمین و دبیر شورای مسکن استان افزود: پس از ۲ سال تلاش بی وقفه با همراهی دستگاه های مسئول در استان به ویژه آستان قدس رضوی تأمین زمین مورد نیاز برای اجرای طرح ملی مسکن مهر انجام شده است و از آنجا که این سازمان در اغلب شهرهای استان زمین دولتی در اختیار نداشته است با شناسایی اراضی در اختیار دستگاه های دولتی مشکلات را تا حدودی رفع کرده ایم.وی از مصوب شدن ساخت مسکن مهر در منطقه «کهنه فرود» قوچان برای متقاضیان این شهر، از به نتیجه رسیدن تأمین زمین در ۳ نقطه از شهر نیشابور و تفاهم با آستان قدس رضوی در سرخس خبر داد و اظهار داشت: در اجرای طرح مسکن مهر یک هزار و ۴۰۰ هکتار زمین به استعداد ساخت ۱۰۰ هزار واحد مسکونی در استان تأمین شده است.وی با اشاره به اختصاص یارانه هایی از سوی دولت برای ساخت و ساز مسکن از تعاونی ها و اتحادیه های مسکن مهر خواست در شروع عملیات اجرایی این پروژه ها پیشگام شوند چرا که کار اجرایی این طرح به عهده خود تعاونی ها گذاشته شده است.به گفته «توتونچی» خط اعتباری پرداخت تسهیلات آماده سازی به بانک های عامل ابلاغ شده است و در صورت فعال شدن تعاونی ها و پیمانکاران تا ۲ ماه آینده حجم عظیمی از کار اجرایی در استان آغاز خواهد شد.مهندس «قاسمی» مدیر املاک سازمان مسکن و شهرسازی خراسان رضوی نیز از تشکیل کار گروه ویژه ای برای شناسایی و تأمین زمین های مورد نیاز برای ساخت مسکن مهر در استان خبر داد و گفت: با شناسایی اراضی متعلق به دستگاه های دولتی در استان تاکنون ۴۵۹ هکتار زمین مازاد ادارات و نهادها بر اساس مصوبه دولت شناسایی و در اختیار مسکن مهر قرار گرفته است. وی استفاده از پتانسیل شهرهای جدید در استان، شناسایی روستاهای قابل توسعه در مجاورت شهرها، ایجاد شهرک های جدید بر اساس قوانین و مقررات وزارت مسکن و شهرسازی و تهاتر یا خرید زمین بر اساس شاخص ها را برنامه های راهبردی برای رفع مشکل زمین در طرح مسکن مهر برشمرد. وی گفت: در برخی شهرهای استان اراضی بیشتر از حد نیاز در این مرحله مسکن مهر را شناسایی کرده ایم و در طرح های آینده نیز از این اراضی استفاده خواهد شد. «قاسمی» افزود: در خلیل آباد نیز به دنبال اعتراض آبفای شهری گزینه ای دیگر در داخل محدوده شهری انتخاب شده و زمین آن در حال خریداری شدن است.مهندس «رجب زاده» مدیر شهرسازی و معماری سازمان مسکن و شهرسازی خراسان رضوی نیز در این میز گرد گفت: از آنجا که ساخت مسکن مهر در برخی شهرهای استان نیاز به بازنگری در طرح های هادی و جامع داشت و طرح های هادی نیز پاسخ گوی نیاز فعلی نیست لذا تا پایان سال جاری طرح جامع یا طرح جامع و تفصیلی برای تمام شهرهای استان تهیه خواهد شد.وی با اشاره به این که در تحقق طرح مسکن مهر هرگز کیفیت نباید فدای کمیت شود تصریح کرد: تعاونی های مسکن مهر باید با انتخاب مشاور ذی صلاح و تهیه طرح مناسب به سرعت برای شروع کار اجرایی طرح اقدام کنند و در این راستا دبیرخانه کمیسیون مربوطه در سازمان مسکن و شهرسازی در جلسات هفتگی این طرح ها را بررسی و تصویب می کند.به گفته وی تا به حال برای ۵۰ هزار واحد مسکونی طرح اجرایی تصویب و ابلاغ شده است. وی از توجه جدی به شئون معماری و شهرسازی مطابق با اقلیم، معماری اسلامی و... در ساخت مسکن مهر خبر داد.مهندس «اخوان» مدیر مسکن این سازمان نیز به خراسان گفت: در اجرای طرح مسکن مهر استان خراسان رضوی پس از استان تهران بیشترین سهمیه را دارد.وی افزود: در بحث آماده سازی تاکنون به ۹۴ هزار و ۷۸۵ واحد زمین اختصاص یافته و در ۵ هزار و ۳۰۹ واحد آماده سازی پایان یافته و عملا وارد مرحله ساخت شده اند.وی با اشاره به پیشرفت ۸۰ درصدی آماده سازی ۱۸۸۰ واحد طرح مسکن مهر در استان گفت: آماده سازی زمین یک هزار واحد نیز بین ۵۰ تا ۸۰ و ۷۶ هزار و ۵۹۳ واحد ۲۰ تا ۵۰ درصد پیشرفت فیزیکی دارد. به گفته وی در بحث ساخت و ساز نیز ۴ هزار و ۵۰۰ واحد طرح مسکن مهر پیشرفت ۳۰ درصدی دارد که در مرحله نصب اسکلت و حتی سقف اول می باشد.به گفته وی واحدهای ۷۵متری مسکن مهر در گلبهار، سبزوار، کاشمر، نیشابور، تایباد، تربت حیدریه و گناباد اجرایی شده است و ۲۰ هزار واحد هم اکنون در مرحله اخذ پروانه ساختمانی هستند.

صفحه R03 گزارش (رضوي) ، شماره سريال 17262 ، تاريخ انتشار 880223

سبزی و صیفی در واقع بخشی از سبد غذایی است که مصرف صحیح آن می تواند بیشتر ویتامین های مورد نیاز بدن را تامین کند. روز گذشته نیز در گزارشی یادآور شدیم که سبزی آذین بخش سفره ها و صیفی جات صفابخش روح و کاهنده عطش درون به ویژه در گرمای آزاردهنده تابستان است. الیاف سبزی و صیفی ملین مزاج و ویتامین های آن شفابخش جان است. اما آیا هر سبزی و میوه ای که مصرف می کنیم، سالم و قابل اعتماد است؟ کمی باید تامل کرد، در نحوه تولید، عرضه و مصرف، اگر چه کلرینه و ضدعفونی کردن سبزیجات و میوه ها اندکی از بار میکروبی آن می کاهد، لیکن سموم و آلاینده هایی چون فلزات سنگین که اغلب مضر است به راحتی قابل تشخیص و حذف نمی باشد. در ادامه سلسله گزارش های خراسان از آبیاری مزارع سبزی با فاضلاب این بار هم از زوایای دیگری لزوم کنترل این موضوع را بررسی می کنیم.

مهم ترین سوال ما و خوانندگان این است که «تکلیف محصولات آبیاری شده با فاضلاب چیست؟». متولیان بهداشت، محیط زیست و کارشناسان تغذیه، آلودگی سبزی ها و صیفی جات آبیاری شده با فاضلاب خام و پساب های تصفیه نشده واحدهای صنعتی و احتمال آلودگی به مواد سمی و سرطان زا را قبول دارند و هر یک دیگری را مسئول برخورد و پایان دادن به این ناهنجاری می داند. جهاد کشاورزی، محیط زیست، دانشگاه علوم پزشکی، شورای بهداشت، مرکز بهداشت استان، آب منطقه ای، شرکت آب و فاضلاب و حتی مقام قضایی در این موضوع دخیل هستند و در حالی که بیشتر آن ها از تبعات این پدیده مطلع اند و در جلسه های متعددی درباره آن بحث کرده اند، ولی به نظر می رسد هنوز برخورد اصولی در دستور کار نیست، مزارع سبزی آبیاری می شود و سبزی ها نیز به سفره مردم می رسد اما دریغ از نظارت! اما این که مصرف این نوع سبزی و میوه ها که با فاضلاب های مختلف آبیاری می شود چه عواقبی می تواند در بر داشته باشد، مطلبی است که دکتر «محمدجواد دهقان نیری» متخصص بیماری های عفونی در مورد آن توضیح می دهد. وی می گوید: آبیاری مزارع از طریق فاضلاب های خام در تمام دنیا ممنوع است و رهاسازی این مواد هم در مکان های مختلف مثل درون چاه ها و آب های جاری تحت شرایط خاص و پس از تصفیه در تصفیه خانه های مجهز امکان پذیر می شود. وی با اشاره به پیامدهای استفاده از فاضلاب در آبیاری مزارع می گوید: اولین تاثیر فاضلاب های خام، روی محیط زیست و به خصوص نفوذ مواد شیمیایی و فلزات سنگین آن در خاک است. وی ادامه می دهد: در کشور ما مردم هر نوع زباله از شیمیایی گرفته تا غیر شیمیایی را در فاضلاب ها رها می کنند، در نتیجه فلزات سنگین این مواد و مواد شیمیایی در خاک باقی می ماند و به سبزی ها و محصولات کشاورزی راه می یابد که با شست و شو و گندزدایی نیز پاک نمی شود. این پزشک متخصص معتقد است: راه یافتن انگل ها و میکروب های معلق در فاضلاب ها به زندگی انسان ها از دیگر عواقب خطرناک تماس داشتن با این مواد آلوده است و برخی عوارض ازجمله سرطان ها به این آلودگی های شیمیایی برمی گردد . وی در توضیح این مطلب تصریح می کند: ممکن است میکروب ها و ویروس ها بر اثر استفاده از کلر از بین برود اما کیست ها و تخم انگل های موجود در آن به هیچ عنوان از بین نخواهد رفت. «دکتر دهقان نیری» می افزاید: انگل هایی مانند ژیاردیا، آسکاریس و اکسیور (کرمک) از جمله خطرناک ترین نوع انگل هایی است که در صورت راه یافتن به بدن انسان می تواند سبب کم خونی، بی اشتهایی، اختلال در رشد و علایم گوارشی شود. وی تاکید می کند: چنان چه «کیست هیداتیک» که از طریق مدفوع سگ سانان در مزارع پخش می شود، به هر علتی و از طریق مصرف سبزی جات آلوده به بدن انسان راه یابد، عوارض جبران ناپذیری هم چون ایجاد حفره روی قلب، مغز، کبد، ریه و... بر جای خواهد گذاشت که در نتیجه هزینه های درمانی زیادی را بر مبتلایان تحمیل خواهد کرد، هر چند در نهایت درمان کاملی هم نخواهد داشت. وی توصیه می کند: سبزی های خوراکی پس از شست و شوی گل و لای و استفاده از کلر یا قرص پرکلرین برای گندزدایی به مدت چند دقیقه در آبی که حاوی چند قطره مایع ظرف شویی است، قرار گیرد و بعد از شست و شوی کامل با آب مصرف شود. این دکتر متخصص بیماری های عفونی معتقد است: برای حفظ سلامت شهروندان لازم است از تخلیه فاضلاب خام در مزارع سبزی اطراف مشهد به شدت جلوگیری و با عاملان با قاطعیت برخورد شود.

معاون محیط انسانی اداره کل محیط زیست استان خراسان رضوی تاثیر مخرب مصرف فاضلاب را بر سلامت غذایی جامعه «اظهر من الشمس» می داند و می گوید: هیچ کس نیست که از وجود انگل و ویروس های متفاوت و بسیار خطرناک که در فاضلاب شناور است، بی خبر باشد. مهندس «محمدحسین قادری» اضافه می کند: محتوی یک تانکر فاضلاب که در یک مزرعه سبزی جات تخلیه می شود، می تواند فاضلاب بیمارستان ها، کارگاه های صنعتی یا کارخانه جات بزرگ باشد و هیچ کس نمی تواند بفهمد این تانکر محتوی چه نوع فاضلابی است! وی با اشاره به استانداردهایی که در تخلیه فاضلاب ها در زمین های مختلف باید در نظر گرفته شود، می گوید : آب های سطحی و زیر سطحی به دلیل آن که به طور مستقیم از فاضلاب ها آلوده می شود، استاندارد بالاتری دارد. مهندس قادری با بیان این که فاضلاب از لحاظ فیزیکی و بیولوژیکی تاثیر مخربی بر سلامت غذایی جامعه دارد تاکید می کند: بسته به این که کدام محصول از طریق چه نوع فاضلابی آبیاری می شود، تاثیرات این تولیدات متفاوت است، به عنوان نمونه اگر سبزی با فاضلاب در تماس باشد به دلیل آن که به طور مستقیم سر سفره مردم قرار می گیرد تاثیر بسیار بیشتر و متاسفانه خطرناک تری دارد. وی با اشاره به وجود فلزات سنگین و آلودگی های صنعتی در فاضلابی که از کارخانه ها و کارگاه ها خارج می شود، اضافه می کند: تحقیقات علمی نشان داده است این نوع فلزات در ریشه گیاهان غده ای ذخیره و پس از مصرف وارد بدن افراد می شود.

این مسئول معتقد است: تحقیقات جامع و کاملی که به تفکیک نوع محصول و نوع فاضلاب مصرفی انجام شده باشد، در کشور صورت نگرفته است؛ اما بی گمان میزان تاثیر مخرب ورود فاضلاب به مزارع صیفی جات و سبزی ها با دیگر مزارع مانند گندم و غلات یکسان نیست. وی درباره تاثیر فاضلاب بر خاک و هم چنین نیروهای انسانی مزارع می گوید: بدون تردید وقتی فردی به طور مداوم و مستقیم در تماس با فاضلاب باشد، بدن وی تا حدودی مقاومت می کند ولی پس از آن سلامت وی و به تدریج اعضای خانواده اش نیز تحت تاثیر قرار خواهد گرفت. این کارشناس مسئول ادامه می دهد: باکتری ها و مواد سازنده و تغییر دهنده شرایط خاک نیز تا حد مشخصی در برابر انگل ها و فلزات سنگین معلق در انواع فاضلاب مقاوم است و به تدریج دیگر هیچ شرایطی تغییر نمی کند و خاک کارایی خود را از دست می دهد. وی برخی از بیماری های روده ای رایج در فصول گرم را متاثر از همین فاضلاب می داند و خاطر نشان می کند: حداکثر کاری که افراد مختلف برای مصرف این محصولات انجام می دهند شست و شوی محصولات با آب است که باید گفت این اقدام هیچ تاثیری ندارد. این مسئول محیط زیست استان درباره اقدامات انجام شده در این زمینه نیز می گوید: وزارت بهداشت متولی اصلی در زمینه حفظ سلامت مردم در قبال مصرف موادغذایی است اما تاکنون تحقیقاتی را در این عرصه انجام نداده است. یک کارشناس نیز که حاضر به معرفی خود نیست، به گزارشگر ما می گوید: شرکت آب منطقه ای استان خراسان رضوی که متولی بحث آب و پساب در استان است دارای بهترین دستگاه آزمایش «اتمیک» آب و فاضلاب از نوع آلمانی است که متاسفانه به دلایلی بلااستفاده مانده است. این در حالی است که آزمایش های این شرکت روی آب و پساب فقط در آزمایشگاه خصوصی... که متعلق به یک دام پزشک است، انجام می شود!

رئیس بخش مسمومیت های بیمارستان امام رضا(ع) مشهد نیز در گفت و گو با خراسان می گوید: در این که آب های آلوده از جمله فاضلاب خام به مواد سمی، فلزات سنگین، حشره کش ها و پی وی سی آغشته است شکی نیست و استفاده از این آب ها و فاضلاب برای زراعت ممکن است خیلی از این سم ها را وارد محصولات کند و احتمال آلودگی صیفی جات، گوجه فرنگی و سبزی خوردن وجود دارد. دکتر «مهدی بلالی مودی» با بیان این که در هیچ جای دنیا سبزی، محصولات کشاورزی و حتی ماهی ها و آبزیان بدون آزمایش قبلی وارد بازار مصرف نمی شود، می گوید: متاسفانه امکانات آزمایش را در اختیار نداریم و احتمال آلودگی برخی تولیدات کشاورزی به ویژه سبزی و صیفی حاصل از آبیاری با فاضلاب وجود دارد. وی می افزاید: باید وزارت بهداشت و درمان، سازمان حفاظت محیط زیست و سازمان حمایت از مصرف کنندگان وزارت جهاد کشاورزی به عنوان متولیان امر در حوزه سلامت، تولید تمامی محصولات کشاورزی را که به مصرف شهروندان می رسد، کنترل کنند تا مشکلی برای سلامت مردم به وجود نیاید. عضو فرهنگستان علوم پزشکی جمهوری اسلامی که یک دوره ۴ ساله رئیس جامعه سم شناسی پزشکی آسیا و اقیانوسیه بوده است و مشاور سم شناسی بالینی سازمان بهداشت جهانی نیز می باشد، به خراسان می گوید: متاسفانه آزمایش محصولات کشاورزی قبل از ورود به عرصه توزیع و مصرف و کنترل سلامت سبزی و صیفی جات در هیچ کجای کشور انجام نمی شود. وی با اعلام این که متاسفانه آزمایشگاه مرجع سم شناسی در سطح کشور نداریم تاکید می کند: متاسفانه این کمبود علاوه بر این که سلامت مردم را تهدید می کند، روی اقتصاد و صادرات هم تاثیر نامطلوب گذاشته است.

وی با اشاره به این که به دلیل طعم نامطبوع و باقی ماندن سم در برخی محصولات صادراتی ایران از جمله سبزیجات، بازار خود را در برخی کشورها از جمله امارات از دست داده ایم، اظهار می دارد: کشور امارات در حال حاضر از چین سبزی و صیفی جات مصرفی مردم را تامین می کند. رئیس مرکز تحقیقات سم شناسی پزشکی در ادامه این گفت و گو با ابراز نگرانی از این که توجه به سلامت مردم در اولویت کاری سازمان های مسئول قرار ندارد، می گوید: وزارت بهداشت و درمان، سازمان محیط زیست و جهاد کشاورزی کاری در این راستا انجام نداده اند. این متخصص سم شناسی می گوید: اگر چه متولیان امر در بحث تصفیه فاضلاب و تولید پساب مدعی هستند که آزمایشگاه میکروب شناسی دارند و پساب تولیدی هم زلال است و برای زراعت مصرف آن منعی ندارد، لیکن مواد شیمیایی در این آب ها به عنوان آلاینده های موثر شناسایی شده است و ارسنیک، کادیوم، جیوه و سرب سم هایی است که با آزمایش های فعلی امکان شناسایی آن ها وجود ندارد. دکتر «بلالی» با اشاره به این که در بیمارستان امام رضا (ع) دستگاه مخصوص آزمایش «جذب اتمیک» داریم و به طور رایگان آزمایش های مربوطه را انجام می دهیم، می گوید: متاسفانه تا به حال مراجع مرتبط نمونه هایی را برای آزمایش نفرستاده اند. به گفته وی در نمونه هایی که شخصا به آزمایشگاه آورده است، آلودگی در فاضلاب ها بیداد می کند و غلظت مواد سنگین در آن بسیار بالاست.

وی با اشاره به این که از سال ها قبل پی گیری و در جلسه های مختلف اعلام کرده ایم که مسئولان باید امکانات آزمایشگاهی لازم را برای شناسایی دقیق آب و فاضلاب در اختیار داشته باشند می افزاید: سرانجام دستگاه آزمایش جذب اتمیک توسط شرکت آب منطقه ای استان تهیه شد ولی پارسال فهمیدیم که نمونه های لازم را به این آزمایشگاه نمی دهند و این مرکز عملا کارایی ندارد! وی تصریح می کند: «چون مسئولان نگران تامین آب شرب بهداشتی مردم هستند به آن ها حق می دهیم ولی این که در قبال سلامت مردم سکوت کنند، این کار غیر اخلاقی است». به گفته این متخصص سم شناسی فاضلاب آلوده کشف رود با غلظت بالای آلاینده از جمله حشره کش ها، ترکیبات و نیل کلراید و... سبزی و صیفی جات را آلوده می کند. وی می گوید: اگر آب مصرفی این مزارع و سبزی و صیفی تولیدی آن ها آزمایش شود و میزان باقی مانده سموم یا فلزات سنگین در آن ها شامل کادیوم، جیوه، سرب، ارسنیک و... مشخص شود، متخصصان امر در صورت درحد مجاز بودن این موارد برای استفاده آن اعلام نظر می کنند. این پزشک متخصص مدعی است: استانداردهای سازمان بهداشت جهانی در وزارت بهداشت مشخص است و سم شناسی هم ضوابط قانونی خاص و مورد تایید انجمن سم شناسی را دارد از این رو مسئولان مرتبط باید معیارهای لازم شامل باقی مانده سموم در سبزی ها و آب و پساب را تعیین کنند که متاسفانه آقایان نه آیین نامه ای دارند و نه توجهی! وی در پاسخ به این سوال که آیا راهی برای حل مشکل وجود دارد، می گوید: پیش گیری از مصرف هرز آب، فاضلاب و آب های آلوده در مزارع اولین راه برای حفظ سلامت مردم است. دکتر «بلالی» از توافق مجموعه مرکز تحقیقات سم شناسی پزشکی و شرکت آب منطقه ای استان برای انجام یک کار تحقیقاتی خبر می دهد و می گوید: به زودی تحقیقات لازم برای شناسایی آب و فلزات سمی در پساب کارخانه های صنعتی و مقایسه آن با آب چاه های دشت مشهد در محدوده بالای شهرک صنعتی توس و پایین دست آن تا تصفیه خانه پرکندآباد که در مظان آلودگی است، با هزینه ۱۰ میلیون تومان اجرا خواهد شد.

دور از چشم مدعیان سلامت

 

«سبزی» نام آشنای سفره ایرانیان است و این محصول پرفایده از جمله پرمصرف ترین تولیدات کشاورزی محسوب می شود.از گذشته های دور رسم بوده که کباب را با «ریحان» و نان و پنیر را با «سبزی» و شب عید نیز «سبزی»  پلو با ماهی میل کنند. تحقیقات مختلف پزشکی نیز گویای اهمیت و نقش پر رنگ مصرف سبزی جات و صیفی جات در کاهش امراض مختلف و سلامتی بیشتر است.اما نکته جالب توجه این جاست که معمولا صحبت ها و نوشته های مربوط به سبزی و صیفی جات حول محور اهمیت مصرف این محصولات در تأمین سلامتی انسان دور می زند و معمولا کسی به سلامت کشت این محصولات توجهی نمی کند این در حالی است که توجه به این قسمت شاید به مراتب مهم تر از یادآوری نقش سلامت زای سبزی جات و صیفی جات باشد. به دنبال انعکاس مشاهدات عینی خراسان از آبیاری مزارع سبزی و صیفی کارهای حاشیه شهر مشهد با فاضلاب خام و پساب واحدهای صنعتی، واقعیت های تکان دهنده ای در قالب گزارش و گزارش مصور در صفحات قبلی ویژه نامه خراسان رضوی منتشر شد که موجب نگرانی برخی شهروندان شد.همان طور که وعده داده بودیم به سراغ متولیان بهداشت و صاحب نظران رفته و پیامدهای مصرف فاضلاب در آبیاری سبزی ها و اثرات آن بر مصرف کنندگان این نوع سبزی ها را بررسی کرده ایم.

منابع آب های سطحی و زیرزمینی شهر، آلودگی های منازل به شکل زباله و فاضلاب، آلودگی های بیمارستانی به شکل زباله و فاضلاب حاوی انواع مواد شیمیایی و دارویی مضر و غیرقابل تجزیه همچون انواع داروها، مواد پلاستیکی، فلزی و شبه فلزی و انواع آلودگی های میکروبی و بیماری زا و آلودگی های صنعتی حاصل از کارگاه ها و کارخانه های کوچک و بزرگ که گروه بزرگی از آلاینده ها را شامل می شود، هستند. از آلاینده های صنعتی به طور مثال انواع فلزات سنگین و سمی نظیر سرب، جیوه، مس و... و ترکیبات آن ها، نیترات ها، سود سوزآور، انواع اسیدها مانند اسید سولفوریک، مواد روغنی، موادنفتی و فراورده های پتروشیمی، انواع رنگ ها و ده ها فراورده مضر را می توان ذکر کرد.کشاورزان که سبزی و صیفی مهم ترین محصول آن هاست، زراعت های خود را با این آب ها مشروب می کنند. سبزی و صیفی به طور معمول به صورت تازه و خام به مصرف انسان می رسد. در نتیجه آلاینده های میکروبی می توانند به طور مستقیم وارد بدن انسان شوند. آلاینده های غیرمیکروبی که حتی در اثر حرارت پخت غذا هم از بین نمی روند می توانند موجب بسیاری از بیماری های انسان باشند.در حالی که بسیاری از خانواده ها سبزی مصرفی روزانه خود را با خیالی آسوده از بازار میوه و تره بار تهیه می کنند و مطمئن هستند که متولیان بهداشتی جامعه بر نحوه تولید و عرضه این محصول نظارت کامل دارند ولی به نظر می رسد به دلیل تولید بخشی از این محصول در مزارع حاشیه شهر خانواده ها باید کنترل بیشتری در این راستا داشته باشند.دکتر «محمدی» متخصص بیماری های عفونی در مشهد به خراسان می گوید: نمی توان تمام سبزی های موجود در بازار شهر را آلوده و غیرقابل مصرف اعلام کرد لیکن شهروندان باید نکات بهداشتی لازم را در مصرف سبزی ها رعایت کنند. به گفته وی متولیان امر محیط زیست و بهداشت نیز باید جلوی تولید و توزیع سبزی های حاصل از آبیاری مزارع با فاضلاب را در شهر مشهد بگیرند.وی با اعلام این که مشکل اساسی تمام سبزی زارهای حاشیه شهر مشهد آلوده بودن آن به انواع میکروب ها و انگل هاست می گوید: آلودگی های باکتریایی مانند سالمونلا به عنوان یکی از عوامل اسهال باکتریایی و ویبر یا عامل وبا که بیشتر در تابستان بروز دارد در این نوع سبزی ها دیده می  شود.به گفته وی تک یافته های انگلی مانند آمیب و بالانتیدیوم نیز به عنوان عامل اسهال انگلی در این نوع محصولات وجود دارد. از طرفی برخی کرم های بیماری زا نیز در این سبزی ها مشاهده شده است.

در حالی که استفاده از پساب (فاضلاب تصفیه شده) در مزارع کشاورزی اغلب کشورها متداول است لیکن کارشناسان امر معتقدند مصرف فاضلاب در تولیدات آن دسته از محصولات باید استفاده شود که در تماس مستقیم با بدن نیست.یک کارشناس بهداشت محیط می گوید: وجود مقادیر قابل توجهی آلاینده ها و بار میکروبی بالا در فاضلاب هایی که به مصرف کشاورزی می رسد در محصول تولیدی بی تأثیر نیست.محصولاتی که حیوانات از آن استفاده می کنند مانند علوفه و ذرت که مخصوص تعلیف دام های شیرده است، ممکن است عوارض خاصی را در دام یا شیر و گوشت تولیدی ایجاد کند.به گفته «رحمانی» برخی محصولات نیز مستقیم به مصرف انسان می رسد که بعضا قبل از پخته شدن آن را مصرف می کنیم. سبزی ها، گوجه فرنگی، صیفی جات، خربزه، فلفل، کاهو و... از جمله محصولاتی هستند که آبیاری آن ها با فاضلاب عوارض و آلودگی هایی را مستقیم در مصرف کنندگان ایجاد می کند. به گفته وی صاحب نظران بهداشت مدعی هستند فاضلاب باید صرفا به آبیاری مزارع و باغاتی اختصاص یابد که تولیدات آن خوردنی نباشد.به عنوان مثال پنبه کاری یا کاشت درخت صنوبر می تواند با آبیاری فاضلاب انجام شود.وی مصرف شدن فاضلاب خام را در برخی مزارع حاشیه شهر مشهد نگران کننده توصیف کرده و می افزاید: آبیاری انواع سبزی، کاهو، گوجه فرنگی و خیار با فاضلاب صحیح نیست.این کارشناس با اشاره به مطالعات انجام شده در وزارت بهداشت و درمان و آموزش پزشکی می گوید: آبیاری مزارع به ویژه سبزی جات با فاضلاب شهری و صنعتی سبب انتقال میکرو ارگانیسم ها و انگل ها به برنامه غذایی افراد می شود. به گفته وی در طی روند آبیاری با آب های آلوده نظیر آن چه در کشف رود جاری است برخی آلاینده ها نظیر فلزات سنگین جذب سبزی جات و غلات آبیاری شده با فاضلاب می شود که برای سلامتی افراد مضر است.وی با اشاره به این باور غلط کشاورزان که فاضلاب حاوی مواد آلی و کود مناسب برای تغذیه و رشد گیاه است می گوید: در نمونه گیری های به عمل آمده از سبزی جات گندزدایی و انگل زدایی شده، هنوز هم تخم انگل وجود داشته است و این به معنی آن است که با گندزدایی و انگل زدایی فقط درجه ایمنی سبزی ها افزایش می یابد.

مدیر گروه بهداشت محیط و حرفه ای مرکز بهداشت خراسان رضوی گفت: مسئله آبیاری مزارع سبزی و صیفی جات از جمله مواردی است که به صورت پی گیرانه در کمیته بهداشت استان و شهرستان مشهد کار شده است و هنوز هم در دست اقدام است.دکتر احتشام فر به خراسان می گوید: متاسفانه برخی از کارگاه ها پساب خود را پیش تصفیه نکرده و مستقیما وارد کشف رود می کنند و این پساب آلوده حتی اگر وارد تصفیه خانه نیز شود، به دلیل حجم بالای آلاینده ها باز هم تصفیه نمی شود.وی می افزاید: کمیته ای برای پی گیری و برخورد با این مراکز تشکیل شده است و با متخلفین به صورت جدی برخورد می شود.دکتر احتشام فر همچنین می گوید: مشکل آبیاری مزارع با فاضلاب و پساب صنعتی در استان عمدتا مربوط به حاشیه کشف رود می شود و چنانچه کشت زمین های اطراف این رودخانه عوض شده وبه کشت صنوبر تبدیل شود، سبزی مورد نیاز مردم مشهد به راحتی از طریق سایر شهرستان ها قابل تامین و دسترسی است.مدیر گروه بهداشت محیط وحرفه ای مرکز بهداشت استان در پاسخ به این پرسش که «اثرات استفاده از صیفی جات و سبزی های آبیاری شده با فاضلاب و پساب بر مصرف کنندگان چیست؟» می گوید: این سبزی ها و صیفی جات به طور بالقوه می تواند اثرات منفی بر بسیاری از اعضای بدن همانند قلب، ریه، طحال، شش، مغز، کبد و دستگاه گوارش و... داشته باشد. وی با بیان این که ریشه های گیاه در انتقال مواد غذایی دارای حق انتخاب نیستند می گوید: بسیاری از سموم و فلزات سنگین جذب بدن می شوند و موجب تجمع سموم و یا واکنش سریع بدن به آلودگی می شود.وی می افزاید: یک لیتر روغن مستعمل می تواند ۱۰ میلیون لیتر آب را غیر قابل شرب کند و این مسئله برای فاضلاب و پساب نیز صادق است.به گفته دکتر «احتشام فر» این گیاهان حتی توانایی جذب مواد رادیو اکتیو را نیز دارند و در نتیجه بسیاری از بیماری های جدید مثل انواع آلرژی و حساسیت در نتیجه مصرف سبزی آلوده است.

کارشناسان تغذیه تاکید دارند که در هر فصل از سبزیجات فصلی استفاده کنیم و تا جای ممکن سعی کنیم از سبزیجات به صورت خام استفاده کنیم. در صورتی که سبزی می بایستی پخته شود آن را به مقدار جزئی و با روغن کم تفت داده و به خاطر بسپاریم که پخت طولانی مدت سبزی از ارزش غذایی آن و ویتامین های موجود در آن می کاهد.برای شستن سبزی های خام پس از پاک کردن و شست وشوی اولیه ابتدا آن را در ۵ لیتر آب ریخته و نصف قاشق چای خوری(۵ قطره) مایع ظرف شویی به آن اضافه کرده به هم بزنید. پس از ۵ دقیقه سبزی را از روی کفآب جدا کنید و آن را با آب سالم بشویید.این کار برای جدا شدن تخم انگل، از سبزی ها ضرورت دارد. برای ضد عفونی کردن، نصف قاشق چای خوری پودر پرکلرین را در ۵ لیتر آب ریخته، سبزی را ۵ دقیقه در آن قرار دهید یا از محلول های ضدعفونی کننده ای که در داروخانه وجود دارد بر اساس روش مصرف استفاده کنید.سبزی هایی را که می پزید ضدعفونی نکنید، فقط کاملا با آب بشویید و پس از خرد کردن بپزید.سبزیجات را به هنگام خرید، آماده کردن و ذخیره کردن جدا از گوشت، مرغ و ماهی خام نگهداری کنید.بسیاری از کارشناسان بهداشت معتقدند چنانچه سبزی با آب های آلوده آبیاری شود، این محصول کشاورزی به انواع و اقسام تخم انگل ها و میکروب ها آلوده می شود و مصرف کنترل نشده آن ها به صورت خام اعم از سبزی تازه خوری، سالاد فصل یا همراه ساندویچ، کاهو، هویج (همراه سالاد یا به صورت آب هویج) کلم یا گل کلم و... باعث ابتلا به انگل روده و بیماری های عفونی روده ای مثل اسهال، حصبه، شبه حصبه، وبا، التور و... و در نهایت اشاعه اپیدمی این بیماری ها در جامعه می شود. یک متخصص بیماری های عفونی در خصوص بیماری های ناشی از مصرف سبزیجات آلوده می گوید: کشت سبزیجات با استفاده از آب های آلوده، در انتقال بیماری های مختلف قابل انتقال از طریق آب و غذا که سردسته آن وباست، تاثیرگذار است. دکتر «حسین بیگلری» افزود: هپاتیت ویروسی A، تیفوئيد یا حصبه، اسهال عفونی و بیماری های ویروسی که از طریق دستگاه گوارش انتقال می یابد، از دیگر بیماری های شایعی است که از طریق مصرف سبزیجات آلوده به انسان منتقل می شود. وی تصریح می کند: مصرف سبزیجات آلوده بیماری هایی ایجاد می کند که علایم گوارشی و اسهال، تهوع، دردشکم و استفراغ از جمله علایمی است که بروز می یابد و واکنش سیستم دفاعی بدن را نسبت به ورود میکروب خارجی حساس می کند. این متخصص بیماری های عفونی با تاکید بر لزوم رعایت بهداشت و شست وشوی دقیق و اصولی سبزیجات قبل از مصرف، گفت: توصیه می شود که حتما سبزیجات پس از چهار مرحله پاک سازی، انگل زدایی، میکروب کشی، ضد عفونی و شست وشو مورد مصرف قرار گیرد. نکته ای که تمامی پزشکان و کارشناسان بهداشتی بر آن اتفاق نظر دارند اثبات انتقال عفونت از طریق سبزی آلوده به انسان است.بنابراین نظارت بر فاضلاب ها و نحوه آبیاری مزارع سبزی و صیفی امری ضروری است که همت و حساسیت بیشتر مسئولان مربوطه را می طلبد.

چه افرادی و یا ارگان هایی مسئول رسیدگی به این موضوعات و رفع آن ها هستند؟ مسئول سلامت انسان ها و افراد جامعه کیست؟ کشاورزان زحمتکش که در بسیاری موارد آگاهی لازم را ندارند و خود نیز از قربانیان آن هستند یا مصرف کنندگان مظلوم که در جریان چگونگی تولید این محصولات سودمند ولی آلوده نیستند؟ اگر کشاورزان آگاه به مشکلات بخواهند با تغییر نظام تولید نوع محصول خود را تغییر دهند زیان و ضرر ناشی از آن را چگونه باید تحمل کنند؟ این در حالی است که جامعه سالانه میلیاردها ریال صرف هزینه های درمان ناشی از آلودگی های زیست محیطی و مصرف محصولات آلوده می کند. اگر زیان های متاثر از کرخی، کاهش طول عمر و مرگ و میر، پژمردگی، خستگی و... ناشی از آلاینده های زیست محیطی و پیامدهای آن ها به صورت از دست دادن فرصت هایی که افراد خلاق و فهیم جامعه نتوانسته اند به اعتلا و پیشرفت جامعه کمک کنند، را محاسبه و تبدیل به پول کنند ارقام زیان ما چند ده برابر می شود.راستی چه باید کرد؟ آیا رسانه ها( صدا و سیما، مطبوعات و افراد صاحب تریبون های عمومی) که رکن چهارم نظام و چشم تیزبین جامعه هستند، نباید این گونه معضلات را ببینند و به جامعه هشدار و به مسئولان تذکر دهند؟ آیا محققان، دانشمندان و فرهیختگان که مغز متفکر جامعه هستند، نباید به این مشکلات بیندیشند و راه حل های مناسبی ارائه واز مسئولان رفع آن ها را بخواهند؟ مسئولان دستگاه های اجرایی و نظارتی که به نیابت و با رای مستقیم و غیرمستقیم مردم مسئول اداره جامعه هستند چه وظیفه و مسئولیتی دارند؟سازمان محیط زیست باید به عنوان متولی و مسئول سلامت محیط زیست کشور این مسائل را زیر ذره بین بگذارد و با همکاری وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی مشکلات و زیان های ناشی از مصرف این گونه مواد آلوده را مشخص سازد.خراسان آمادگی دارد با همکاری آزمایشگاه های تخصصی و دلسوزان جامعه، فاضلاب ها، سبزی ها و هر آنچه تهدیدکننده سلامت انسان هاست را نمونه برداری و اطلاع رسانی کند.

صفحه R03 گزارش تصویری (رضوي) ، شماره سريال 17260 ، تاريخ انتشار 880221

اینجا ۱۳ تصویر پیش روی شماست. تصاویری از فاجعه ای تلخ در بیخ گوش کلان شهر مشهد

مزارع صیفی جات این محله مستقیما با فاضلاب آبیاری می شود، شیوه ای از آبیاری که می بایست به دنبال درخواست وزارت بهداشت از مسئولان وزارت جهاد کشاورزی از تابستان ۸۴ متوقف می شد اما...

کشاورزان استفاده از فاضلاب را به دلیل وجود ترکیبات آلی در آن موجب رشد سریع محصول می دانند ولی کارشناسان بهداشت به علت وجود همین مواد آلی و شیمیایی و انواع میکروب ها آن را برای سلامت انسان مضر و خطرناک شناخته اند.

تعجب نکنید، توده های سفید رنگ برف نیست، گرچه جابه جایی فصول داریم و بارش های بهاری تداوم دارد اما این ها کف هایی است که با ورود فاضلاب به مزارع ایجاد می شود و...

هر روز ده ها تن سبزی از این دشت، بدون نظارت متولیان بهداشت و محیط زیست روانه میدان های بار و سبزی فروشی های شهر می شود!

در فاضلاب جاری در کشف رود و دیگر کانال های حاشیه شهر انواع و اقسام مواد زاید و غیر بهداشتی یافت می شود؛ فاضلابی که از آن برای تولید سبزی استفاده می شود، سبزی که باید چاشنی سلامت باشد.

سرقت فاضلاب خام حکایت امروز و دیروز نیست، سال های متمادی است که حاشیه شهر مشهد، مرکز تولید انواع سبزی با چاشنی بیماری است.

این جا بهار و تابستان، پاییز و زمستان همیشه آبیاری مزارع به این شکل و حتی در مقابل دیدگان مدعیان حقوق مردم و حامیان سلامت جامعه ادامه دارد.

مناظر زیبای برخی تصاویر شما را به اشتباه نیندازد، این جا شمال سرسبز یا حاشیه تالاب گمیشان نیست، این جا بندها و برکه های ذخیره فاضلاب برای انتقال به مزارع سبزی و صیفی در فرصت مناسب است.

عده ای سودجو، این چنین به تولید سبزی می پردازند.

اما بیایید این سوال را مطرح کنیم که «سرنوشت پساب و فاضلاب شهرهای بزرگ کشور و خارج از کشور چه می شود؟ تجربه مسئولان آن ها چه بوده است؟ می توان این معضل را رفع کرد. آیا از نظر علمی امکان تصفیه فاضلاب برای استفاده کشاورزی(و نه شرب) ممکن نیست؟

این مشکل، معضل، دغدغه و چه بسا بحران بهداشتی سال هاست که همه را رنج می دهد اما هنوز معلوم و مشخص نیست که چرا برخوردها، مقطعی، سطحی، زودگذر و... است!

هنوز خیلی ها نمی دانند آن چه می خرند، از کجا و چگونه تولید شده است! بسیاری از خانواده ها از نحوه تولید و پرورش سبزی هایی که سفره ها را تزئين می کند، خبر ندارند.

اما وظیفه مسئولان امر بهداشت و سلامت جامعه ایجاب می کند که مردم را آگاه کنند.

سال گذشته به تمام مراکز عرضه مواد غذایی اعم از رستوران ها و مهمان پذیرها و... دستور داده شده بود که سالاد فصل عرضه نکنند. این اقدام بهداشتی نتیجه بخش بود.

اکنون تا شرایط، بحرانی نشده می توان پیش گیری کرد.

صفحه R03 گزارش (رضوي) ، شماره سريال 17259 ، تاريخ انتشار 880220

از خودرو که پیاده می شوم بوی مشمئز کننده ای مشامم را می آزارد. احساس می کنم در حاشیه لجن زار ایستاده ام. ریه ام قادر به تحمل هوای منطقه نیست. این جا حاشیه کال کشف رود در مجاورت شهر مشهد است. بوی ناخوشایند فاضلاب به حدی است که احساس می کنم سرگیجه گرفته ام. برای فرار از شرایط نامساعد محیط به خودرو پناه برده و از پشت شیشه نظاره گر مزارع و فاضلاب می شوم. این جا تا جایی که چشم کار می کند مزارعی دیده می شود که با فاضلاب و پساب صنعتی تصفیه نشده آبیاری می شود. این بار به اتفاق دو تن از کارشناسان آب منطقه ای خراسان رضوی برای تهیه گزارش و انعکاس مشاهدات عینی از آبیاری مزارع سبزی و صیفی جات به حاشیه رودخانه کشف رود در غرب مشهد آمده ایم. گر چه قبلا شنیده بودم که مزارع سبزی و صیفی کاری های اطراف مشهد با فاضلاب و پساب صنعتی آبیاری می شود، باور نمی کردم شرایط به این گونه باشد. دیدن این مناظر برایم بسیار جالب و تعجب آور است. تابلوی آبی رنگی نظرم را جلب می کند. روی آن با خط زرد رنگی نوشته شده است: «اطلاعیه، استفاده از پساب خام برای آبیاری مزارع اکیدا ممنوع می باشد و متخلفان تحت پیگرد قرار خواهند گرفت». با این حال نهرهای کوچکی به مزارع کشیده شده است و حتی از رودخانه موتور پمپ ها مبادرت به مکش و انتقال آب می کنند. موتور پمپ کوچکی روی یک ارابه فلزی چرخ دار تعبیه شده و در حالی که قسمتی از چرخ های آن در گل فرورفته است، خودنمایی می کند. گرچه درختچه های گز و گل های صورتی رنگ آن در مجاورت کال، زیبایی خاصی به محل داده است، انبوه زباله های جاری در آب و جای خوش کرده در حاشیه کال، مناظر زشتی را رقم زده است. کمی جلوتر که می رویم پیرمردی در کنار جاده، سبزی های درو شده را که با فرغون یک جا جمع کرده است، زیر چادر برزنتی پاره ای جمع می کند. کمی آن سوتر چند خانم که کلاه حصیری برسرگذاشته اند در حال کار در مزرعه و درو کردن سبزی ها می باشند. تره، جعفری و سبزی های ریزبرگ در مزارع رشد کرده اند و برخی مزارع و کرت های کوچک تازه کشت شده هم برای آبیاری مهیا شده است. نشاءکاری زیر پلاستیک نیز در این محل مشاهده می شود. کارشناسان همراه می گویند به زودی این نشاء ها به مزارع منتقل و کشت خواهد شد. جای تعجب است که با همین پساب و فاضلاب خام، مزارع زیر کشت کلم هم آبیاری می شوند. مزارع کلزا که گل های زرد رنگ آن در منطقه خودنمایی می کند نیز با فاضلاب آبیاری می شود و... . در بخشی دیگر از این محدوده و در کانال های بتنی نیز فاضلاب که بعد از طی مسیر و خروج از «برکه های تثبیت»، رنگ تیره آن به سبزی گراییده است، به مزارع هدایت می شود اما آن چه دیدنی است انبوه کف های ناشی از این پساب در ورودی مزارع و کانال هاست که از دور شبیه توده های برف به نظر می رسد.

حاشیه کشف رود و کال ها و جوی هایی که به آن می ریزد، مرکز اصلی کشت صیفی و سبزی در مشهد است و کال هایی مثل کال مهرآباد، سیس آباد، همت آباد و عباس آباد از جمله مهم ترین و آلوده ترین کال هایی است که پساب صنعتی و فاضلاب خانگی یا مجموعه ای از هر دو را به کشف رود می ریزد. اما اشتباه است که فکر کنیم این فاضلاب ابتدا وارد کشف رود و سپس وارد مزارع می شود بلکه بسیاری از این منابع آلودگی مستقیما وارد مزارع می شود. هر چند آمیختن آن ها با آب کشف رود نیز چیزی از آلودگی آب کم نمی کند و سرتاسر کشف رود در غرب مشهد در حریم چپ و راست این رودخانه، سبزی و صیفی جاتی کشت می شوند که برای آبیاری آن ها از همین آب آلوده استفاده می شود. با وجود بارندگی های اخیر کشف رود و فاضلاب های منتهی به آن هم چنان بسیار آلوده و بد بو است و با وجود نظارت متولیان امر به ویژه شرکت آب منطقه ای استان هنوز هم بسیاری از کشاورزان زمین های خود را به صورت پنهانی و با استفاده از پمپ های غیر مجاز، آبیاری می کنند. مشاهده پساب و فاضلاب مملو از کف و آلودگی که مستقیما وارد مزارع می شود این سوال را به ذهن می آورد که سبزی مردم مشهد با چه کیفیتی به سفره آن ها می رسد و آیا این پساب و فاضلاب بد بو، منبع مناسبی برای تامین آب مزارع است.جالب این است که مزارع این جا به محلی برای اشتغال اتباع بیگانه تبدیل شده و تقریبا اکثر کارگرانی که در این مزارع کار می کنند افغانی اند. در ادامه مسیرمان در حاشیه کشف رود با وانت های بزرگی رو به رو می شویم که سبزی های درو شده را توسط زنان افغانی به بازار انتقال می دهند. جالب است بدانید که بسیاری از این سبزی های آبیاری شده با پساب صنعتی و فاضلاب، پس از بسته بندی به نام سبزی نیشابور به فروش می رسد!

هر چند زمانی کشف رود نقش مهمی در حیات شهر مشهد بازی می کرد، امروزه با وجود پساب صنعتی و فاضلاب شهری بسیاری که به این رودخانه سرازیر می شود، ظاهر و باطن این رودخانه اساسا دستخوش تغییرات زیادی شده است و مواد شیمیایی، سمی و فلزات سنگین زیادی در آب این رودخانه وجود دارند و از سوی دیگر بوی نامطبوعی نیز از آن به مشام می رسد. از جمله مواردی که در بازدید از حاشیه کشف رود و مزارع کشت سبزی و صیفی با آن رو به رو می شوم، کال همت آباد است. هر چند بیشتر از ۲ دقیقه نتوانستم از خودرو پیاده شوم و کنار این کال بسیار بد بو و متعفن قدم بزنم، همین زمان کوتاه کافی بود تا سر درد و حالت تهوع به سراغ من و یکی از همراهانمان بیاید! مهندس اسدی کارشناس آب منطقه خراسان رضوی معتقد است تعدادی از کارگاه های غیر مجاز صنعتی مثل آب کاری ها، دباغی چرم و قالی شویی ها و... فاضلابشان را بدون تصفیه دفع و روانه این کال می کنند و همین مسئله باعث تعفن شدید برخی کال های منتهی به کشف رود می شود. وی هم چنین می گوید: شدت تعفن در کال همت آباد در حدی است که همکاران ما مجبور به استفاده از ماسک می باشند و گرنه پس از استشمام این بو دچار سردرد می شوند. وی می افزاید: این کارگاه ها و بعضی کارخانه ها در پی استفاده از مواد شیمیایی و سایر مواد ضد عفونی کننده، پساب بسیار غلیظ و آلوده ای را وارد کشف رود و مزارع اطراف می کنند. مهندس «شایان» کارشناس آب نیز می گوید: تجربه جهانی استفاده از آب نشان می دهد که بسیاری از کشورها نیز از فاضلاب  برای آبیاری محصولات کشاورزی استفاده نمی کنند. وی می افزاید: فاضلاب حتی اگر تصفیه نیز بشود نباید برای آبیاری سبزی و صیفی جات استفاده شود.

خیلی ناراحت کننده بود وقتی در ادامه بازدید از حاشیه کشف رود با استخرهای بزرگ جمع آوری فاضلاب و استفاده از آن برای آبیاری مزارع رو به رو شدم! جالب این است که کشاورزان این منطقه حتی دیوار بتنی کانال فاضلاب را سوراخ کرده و فاضلاب را با لوله کشی به مزارع خود رسانده اند. آب فاضلاب که بدون تصفیه شدن وارد مزارع سبزی و صیفی می شود، در مسیر خود به کال های کوچکی تقسیم می شود و سطح گسترده ای را از این مزارع پوشش می دهد. نکته قابل تامل این است که با وجود تلاش مسئولان برای جمع آوری پمپ های غیر مجاز انتقال آب فاضلاب و آب کشف رود به مزارع، هنوز هم این پمپ ها در حاشیه کشف رود دیده می شوند و حتی برخی کشاورزان برای فرار از نظارت مسئولان پمپ های خود را روی تراکتور سوار کرده اند و به محض مشاهده ماموران جمع آوری پمپ های غیر مجاز، به سرعت پمپ ها را از محل دور می کنند. برخی افراد نیز اقدام به لوله کشی زیرزمینی کرده اند و فاضلاب را به مزارع می رسانند که این مورد نظارت ماموران را نیز دشوار می کند.

کارشناس ارشد بهره برداری و حفاظت آب های سطحی اداره آب منطقه خراسان رضوی خبر از اجرای طرح جایگزینی کاشت صنوبر به جای کشت محصولات کشاورزی در حاشیه کشف رود می دهد. مهندس اسدی می گوید: از سال ۸۵ و با همکاری اداره منابع طبیعی و آبخیزداری مشهد و جهاد کشاورزی، طرح کاشت صنوبر در اراضی حاشیه کشف رود در شرق مشهد آغاز شد. این صنوبرهای خاص بسیار سریع رشد می کنند و به علت دارا بودن الیاف بلند و کشیده و محکم، کاربردهای فراوانی در صنعت ام دی اف، کاغذسازی و نئوپان دارند. وی می افزاید: با اختصاص ۱۰۰ میلیون تومان اعتبار از استانداری در سال گذشته در حدود ۱۵۰ هکتار از اراضی حاشیه کشف رود و سرشاخه های آن نهال صنوبر کاشته شد و چنان چه این نهال ها خوب آبیاری شوند هر ۲ ماه یک متر قد می کشند. مهندس اسدی هم چنین تصریح می کند: مزیت دیگر کاشت این نهال ها این است که سوددهی بیشتری برای کشاورزان منطقه دارند و به تلطیف هوای منطقه بیشتر کمک می کنند. آب رودخانه کشف رود تاثیر بسیار خوبی بر رشد این درخت ها دارد و افزایش تولید این گونه صنوبر خاص، نیاز به واردات چوب این درخت را از ترکیه، روسیه و اوکراین برطرف می کند. به هر حال به نظر نمی رسد که آبیاری محصولات غذایی در حاشیه مشهد با فاضلاب شهری و پساب صنعتی در خور شأن شهر ملی باشد. آن چه در گزارش امروز به آن پرداختیم مشاهدات گزارشگر خراسان و نظرات دو کارشناس بود. هر چند معتقدیم که آبیاری مزارع با پساب و فاضلاب خام امری غیر بهداشتی و خطرناک محسوب می شود، پی گیری های بیشتر در این باره و تحلیل های کارشناسی را درباره مخاطرات این کار و شرایط بهداشتی محصولات تولید شده به گزارش های بعدی موکول کرده ایم. شاید واکنش های مسئولان و دست اندرکاران بتواند هر چه سریع تر و پیش از آن که آلودگی بیشتری، سلامت جامعه را تهدید کند، از بهره برداری غیر بهداشتی از فاضلاب خام جلوگیری کند. به هر حال وجدان عمومی جامعه قبول نمی کند که تامین سلامت عمومی فدای مصلحت اندیشی و سوء مدیریت شود.

صفحه R08 جامعه (رضوي) ، شماره سريال 17257 ، تاريخ انتشار 880217

 اقدامات اجرایی برای هزینه کردن ۲۵۰ میلیارد تومان اعتبار مصوب کمیسیون اقتصاد به منظور تأمین آب حاشیه نشینان شهر مشهد آغاز شده است.معاون امور عمرانی استانداری خراسان رضوی به خراسان گفت: شورای اقتصاد در روزهای پایانی سال قبل مصوبه ای داشت که بر اساس آن یک هزار و ۳۵۲میلیارد ریال اعتبار معادل ۱۳۵ میلیارد تومان از محل بند ۶ ماده واحده قانون بودجه سال ۸۷ برای اصلاح و توسعه آب رسانی در حاشیه شهر مشهد تخصیص یافت.مهندس «سعید حسین پور» تصریح کرد: با توجه به این که مصوبه شورای اقتصاد اختصاص تسهیلات به صورت فاینانس و در قالب یورو بوده است رقم ریالی اعتبارات این بخش ۲۵۰ میلیارد تومان است. به گفته وی مجوز اعطای این اعتبار صادر شده و بانک عامل نیز انتخاب شده است. وی گفت: فاینانسور بخش عمده ای از این طرح انتخاب شده است و پروژه در حال اجرایی شدن است.معاون استاندار خراسان رضوی افزود: تقریبا ۲۵۰ میلیارد تومان تسهیلات و تضمین شورای اقتصاد در حال توافق نهایی است و امیدواریم با این مبلغ به همت دستگاه های اجرایی بتوانیم موضوع مهم اصلاح و توسعه شبکه آب رسانی به حاشیه شهر مشهد را به سرانجام برسانیم. «حسین پور» گفت: در کنار اصلاح شبکه که توسط شرکت آب وفاضلاب مشهد در حال انجام است از محل اعتبارات سفر ریاست جمهوری و دستورات موکد رئیس جمهور برای رفع مشکلات حاشیه نشینان مشهد شرکت آبفای مشهد فعالیت گسترده ای را در تغییر وضعیت انشعاب های غیرمجاز آغاز کرده و ۵۰ درصد از این گونه انشعاب ها با تمهیدات اتخاذ شده به صورت قانونی درآمده است.شایان ذکر است مدیرعامل شرکت آبفای مشهد نیز قبلا از پی گیری برای عملیاتی شدن دو اعتبار فاینانس ۱۱۰ و ۷۱ میلیون یورویی در این شرکت خبر داده بود و معاون استاندار نیز تأکید کرد سرجمع اعتبارات آب رسانی به حاشیه نشینان شهر مشهد به صورت ریالی مبلغ ۲۵۰ میلیارد تومان است.

 

  حفاری و لوله گذاری شبانه در خیابان ها

مشهد مقدس که سالیان قبل به دلیل بحران کم آبی به ویژه در تابستان سال ۸۶ شهر تشنه لقب گرفت و تلاش های ویژه ای برای رفع معضل کم آبی آن انجام شد در آخرین روزهای سال ۸۷ به همت والای دولت نهم در تامین اعتبار و اجرای بزرگ ترین پروژه آب رسانی آب سد دوستی به این شهر رسید و برابر اعلام مسئولان در ۲۵ اسفند ماه ۲ هزار لیتر در ثانیه آب سد دوستی وارد شبکه آبرسانی این شهر شد و نقاطی از شهر از جمله شهرک سیدی و اطراف حرم مطهر رضوی از آب این سد برخوردار شدند. از آنجا که ظرفیت خط انتقال هدایت ۶ متر مکعب آب در ثانیه به سمت مشهد است ولی در این شهر به دلیل مهیا نبودن ظرفیت ها اعم از مخازن و شبکه هنوز امکان مصرف این حجم آب در شبکه آبرسانی وجود ندارد. اما تلاش هایی در این راستا در حال انجام است.

شرکت آب و فاضلاب مشهد با بسیج امکانات و هدایت پیمانکاران پروژه بزرگ به‌سازی و اصلاح شبکه آبرسانی مشهد برای توزیع آب سد دوستی را یک ساله به اتمام می رساند. مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب مشهد در حاشیه بازدید معاون وزیر کشور و رئيس سازمان مدیریت بحران کشور از پروژه قمر بنی هاشم در مشهد گفت: در حالی که مشاوران اجرای فاز دوم پروژه شامل امکان انتقال ۲ متر مکعب آب در ثانیه به شهر مشهد و توزیع آن را ۲ سال و نیم برآورد کرده و کار سخت و به لحاظ مهندسی پیچیده است لیکن تعهد داده ایم این کار را یک ساله انجام داده و ظرفیت برداشت مشهد از سد دوستی را به ۴ متر مکعب در ثانیه برسانیم.مهندس «محمد پرورش» افزود:پروژه قمر بنی هاشم(ع) از محل اعتبارات دفتر بازسازی و حوادث غیرمترقبه و اعتبارات استانی دستگاه های اجرایی تامین اعتبار و توسط شرکت آب و فاضلاب مشهد اجرایی شده است که شامل فاز دوم پروژه بهسازی و اصلاح شبکه آبرسانی مشهد برای توزیع آب سد دوستی می باشد. وی گفت: تامین آب شرب شهر مشهد در زمره معضلات دستگاه های برنامه ریزی و اجرایی استان و کشور است و در این رابطه، استفاده از پتانسیل سد دوستی و انتقال آب از مرز سرخس تا مشهد تا حجم حداکثر ۶ متر مکعب بر ثانیه به عنوان برنامه میان مدت مد نظر قرار گرفته است. مدیر عامل شرکت آب و فاضلاب مشهد افزود: از آن جا که شهر مشهد به لحاظ توپوگرافی دارای مخزن متعدد می باشد، پس از رسیدن این حجم آب به شهر مشهد ابتدا باید توسط خطوط انتقال لازم بین مخازن LQMCBA وK منتقل و سپس توسط خطوط توزيع مناسب از اين مخازن، در سطح شهر مشهد(قسمت شرقی) توزیع شود تا به کلیه مشترکین برسد. وی با اعلام این که در فاز یک امکان انتقال ۲ متر مکعب در ثانیه در سال ۱۳۸۷ فراهم شد و آب سد دوستی از ابتدای سال جاری وارد شبکه آبرسانی مشهد شده است، افزود:در فاز ۲ که مورد بازدید مهندس باقری، معاون محترم وزیر کشور و رئیس سازمان مدیریت بحران کشور قرار گرفت امکان انتقال ۲ متر مکعب در ثانیه(درمجموع ۴ متر مکعب در ثانیه) حداکثر طی یک سال فراهم خواهد شد که اجرای این فاز مستلزم احداث ۳۲ کیلومتر خطوط توزیع آب با قطر ۱۰۰۰ تا ۱۲۰۰ میلی متر است. وی درباره عملکرد اعتباری پروژه گفت: دفتر بازسازی و حوادث غیرمترقبه خراسان رضوی از محل اعتبارات اضطراری مقابله با حوادث غیر مترقبه ۳۰ میلیارد ریال برای تکمیل پروژه آبرسانی امام رضا(ع) با ظرفیت تولید ۳۰۰ لیتر بر ثانیه آب و ۵ میلیارد ریال برای تسریع در بهره برداری مخازن در جریان Iو F2 با ظرفیت تولید ۲۰ هزار متر مکعب آب اختصاص داد و از محل درآمدهای ناشی از ۵درصد تملک دارایی های ملی و استانی ۳۴۸ میلیارد ریال برای پروژه های آبرسانی و از محل اعتبارات متمم بودجه ۸۷ مبلغ ۶۰ میلیارد و ۳۹۰ میلیون ریال نیز برای این پروژه ها به شرکت آب و فاضلاب مشهد تخصیص داد که ۱۰۰درصد این رقم جذب شده و اصلاح شبکه آبرسانی مشهد برای توزیع آب سد دوستی اهم پروژه های انجام شده است. وی تصریح کرد: فاز سوم این پروژه بزرگ شامل تحقق ۲ متر مکعب در ثانیه انتقال آب (۶ متر مکعب در ثانیه، در مجموع فازهای اول تا سوم) است که مستلزم احداث ۲۷۰ کیلومتر خطوط توزیع آب با قطر ۱۰۰۰ الی ۱۶۰۰ میلی متر در شهر مشهد است.

مهندس پرورش با اشاره به این که این طرح به عنوان یک پروژه اضطراری از سال قبل آغاز شده است افزود: یکی از دغدغه های مسئولان این بود که بعد از سال ها که آب سد دوستی به مشهد می رسد این آب چگونه در شبکه توزیع قرار گرفته و به دست مردم برسد، شبکه ای که نقطه ای بود و با ۳۵۰ حلقه چاه تأمین می شد و این شبکه نیاز به ۳۵۰ کیلومتر اصلاح و توسعه داشت. وی با اعلام این که دغدغه مسئولان استان به ویژه استاندار محترم انتقال ۶ مترمکعب آب در ثانیه به شهر مشهد است افزود: برنامه ریزی ها و اقدامات ما برای توزیع ۴ مترمکعب آب در ثانیه دنبال می شود و در صورت اختصاص به موقع اعتبار قول می دهیم یک ساله آن را به نتیجه برسانیم. وی با اشاره به اقطار لوله های بزرگ این پروژه از خرید بخش اعظم این لوله های گران قیمت خبر داد. به گفته وی از ۱۰ زیر پروژه طرح قمربنی هاشم تاکنون ۸ پروژه اجرایی شده است. وی از نگاه مثبت استاندار خراسان رضوی و حمایت ستاد حوادث غیرمترقبه استان و معاونان استانداری در اختصاص اعتبار ۱۰ میلیارد تومانی از مازاد اعتبارات استان به این پروژه تقدیر کرد.مدیرعامل شرکت آبفای مشهد یکی از ابتکارات این شرکت را در راستای رفع نگرانی شهروندان و جلوگیری از مشکلات ترافیکی در معابر اصلی شهر اجرای شبانه عملیات حفاری و لوله گذاری اعلام کرد و گفت: برنامه ریزی اجرایی این پروژه شرکت آبفا از سایر پروژه ها جدا شده است و در مرکز شهر و مراکز زیارتی در طول شب کار انجام شده و صبح محل حفاری آسفالت می شود و حتی برخی شهروندان متوجه این فعالیت نمی شوند. وی به عملیات حفاری شبانه خیابان خاکی در مشهد و ترمیم آن تا صبح اشاره کرد و گفت: این پروژه به صورت خاص دنبال می شود و با تلاش شبانه روزی عوامل و پیمانکاران از برنامه زمان بندی شده عقب ماندگی نداریم.به گفته پرورش با اعمال مدیریت فشار و کنترل شبکه آبرسانی مشهد هدر رفت آب به میزان زیادی کاهش یافته است. وی افزود: مشاور برای توزیع آب سد دوستی در مشهد و ایجاد شبکه ۷۰میلیارد تومان برآورد اعتبار کرده بود که ما توان داریم با ۵۵ میلیارد تومان این کار را محقق سازیم ضمن این که تا به حال ۶ میلیارد تومان در بهمن ماه پارسال و ۱۰ میلیارد تومان در آخر سال ۸۷ اختصاص یافته و با ۲۵ میلیارد تومان اعتبار دیگر تعهد یک ساله را انجام می دهیم.

مهندس «حسین باقری» معاون وزیر کشور و رئیس سازمان مدیریت بحران کشور نیز در نشست خبری اطلاع رسانی پروژه قمر بنی هاشم (توزیع آب سد دوستی در شهر مشهد) گفت: دست اندرکاران اجرایی پروژه با یک همت بلند این کار را انجام دادند و همت بلند دولت نهم سبب شد این کار عقب مانده اجرایی شود. وی با اشاره به این که مشهد را به استناد فرمایش امام(ره) مرکز ایران می شناسیم و آبروی نظام است تصریح کرد: با همه مشکلات موجود تأمین اعتبار پروژه خط انتقال آب سد دوستی و آب رسانی مشهد به عنوان یک طرح فراملی در اولویت بوده است.وی به ویژگی های این پروژه منحصر به فرد اشاره کرد و افزود: مدیریت پروژه که در اختیار خانم مهندس نیشابوری است حکایت از هنر مدیریت بانوان ما دارد. وی تطبیق پروژه قمر بنی هاشم با طرح جامع آب شهر مشهد را از دیگر ویژگی های پروژه دانست و افزود: با اجرایی شدن طرح جامع آبرسانی مشهد مشکلات اساسی رفع شده و حداقل تا ۳۰ سال آینده نیاز آبی شهر مشهد تضمین خواهد شد. وی به رفع مشکل کم آبی در شهرک های متعدد اطراف شهر مشهد به عنوان دیگر مزیت این طرح اشاره کرد و گفت: حفظ ذخایر زیرزمینی و منابع آبی دشت مشهد با حذف چاه های تأمین آب ویژگی دیگر این کار بزرگ است.معاون وزیر کشور اجرای کار شبانه پروژه قمر بنی هاشم توسط شرکت آبفا در نقاط جمعیتی شهر مشهد را قابل تقدیر دانست و افزود: این کار که با هدف جلوگیری از مزاحمت برای زائران، مجاوران و ترافیک  شهر انجام شده یک ابتکار است که باید در سایر نقاط نیز استفاده شود. وی با اشاره به مشکل کم آبی در برخی شهرهای کشور از جمله بندر عباس، همدان و... کار انجام شده را در مشهد یک الگوی قابل ارائه برای این شهرها و دیگر مناطق کم آب کشور توصیف کرد.مهندس «حسین پور» معاون عمرانی استاندار خراسان رضوی نیز در حاشیه بازدید از پروژه قمر بنی هاشم در منطقه خلج، کوهسنگی و خیابان خاکی از تلاش های مجموعه آب و فاضلاب مشهد در اجرای پروژه آبرسانی به شهر مشهد تقدیر کرد. مهندس «عرفانیان» مدیرکل بازسازی و حوادث غیرمترقبه استانداری خراسان رضوی نیز در نشست خبری در آبفای مشهد به تشریح فعالیت های این ستاد در تأمین اعتبارات ویژه برای پروژه های آب رسانی شهر مشهد از محل اعتبارات اضطراری حوادث پرداخت و افزود: با توجه به سیاست های دولت و تأکید مقام معظم رهبری تابستان گذشته ۵/۶ میلیارد تومان اعتبار برای تکمیل پروژه آب رسانی امام رضا(ع) در مشهد اختصاص یافت و آب شرب این کلان شهر تأمین شد به طوری که حتی یک روز هم آب جیره بندی نشد.به گفته وی چراغ اول رینگ آب رسانی مشهد و توسعه و ترمیم شبکه آب این شهر با اعتبارات اختصاصی این ستاد به مبلغ ۶۰ میلیارد ریال از سال قبل روشن شده است و در پایان سال نیز ۱۰ میلیارد تومان از اعتبارات مازاد استان به این پروژه تخصیص یافت.

صفحه R01 اخبار (رضوي) ، شماره سريال 17256 ، تاريخ انتشار 880216

 اعتبارات خشکسالی با اولویت طرح های آب و خاک در تمام استان های کشور هزینه خواهد شد. معاون وزیرکشور و رئيس سازمان مدیریت بحران کشور عصر روز دوشنبه در مشهد گفت: اعتبارات ستاد حوادث و مدیریت بحران کشور امسال یک هزار و ۸۶۰ میلیارد تومان است. مهندس «حسین باقری» افزود: سال قبل ۵ درصد از اعتبارات عمرانی استان ها در پروژه های آبی و خاکی هزینه شد که این رقم امسال به ۱۰ درصد افزایش یافته است. وی با اشاره به این که ۵۰ درصد سقف اعتبارات به استانداران ابلاغ شده است تصریح کرد: کارهای ماندگار و پراثر برای رفع آثار کم آبی و خشکسالی در استان خراسان رضوی شروع شده است و تمام دستگاه های اجرایی ملزم به پی گیری طرح های مرتبط با این موضوع هستند.رئيس سازمان مدیریت بحران کشور از اعضای شورای برنامه ریزی و توسعه استان خراسان رضوی خواست اعتبارات ویژه خشکسالی و کم آبی را با توجه به اولویت ها و ضرورت ها در قالب پروژه های بلندمدت و میان مدت با رویکرد اصلاح الگوی مصرف هزینه کنند تا در موارد مختلف از بحران های آینده پیش گیری شود.

صفحه 09 اجتماعي ، شماره سريال 17246 ، تاريخ انتشار 880205

 از تابستان امسال خودروهاي بدون معاينه فني در جاده هاي كشور اجازه عبور و تردد نخواهند داشت. سردار محمدرويانيان فرمانده پليس راهور ناجا پنج شنبه گذشته در مشهد گفت: هر خودرويي كه ٢سال از توليد آن بگذرد بايد برچسب معاينه فني بگيرد، اين قانون مجلس است و ما هم آن را اجرا مي كنيم.وي با اعلام اين كه تمام خودروهاي سبك و سنگين بايد معاينه فني داشته باشند افزود: نصب برچسب انرژي نيز روي تمام خودروهاي توليد داخل از چند روز قبل در كشور اجباري شده است و چنان چه خودرويي بدون اين برچسب باشد شماره گذاري نخواهد شد. رئيس ستاد مديريت حمل ونقل و مديريت مصرف سوخت كشور با اعلام اين كه ٤٨ساعت شماره گذاري خودروهاي توليدي دو خودروساز بزرگ كشور را قطع كرديم ادامه داد: از پنج شنبه سايپا تمام محصولات خود را براساس مقررات موجود با برچسب انرژي بيرون مي دهد و ايران خودرو نيز تعهد داده است تا خردادماه همه محصولات خود را با برچسب انرژي روانه بازار كند.وي با اعلام اين كه مصرف سوخت خودروهاي كشور از متوسط ١٢ليتر بايد به ٨ليتر در صدكيلومتر برسد افزود: متاسفانه يك كاميون با عمر ٣٥سال ٥٠درصد بيش از يك كاميون زير ٢٠سال مصرف سوخت دارد اين درحالي است كه گازوئيل براي ما گران تر از بنزين تمام مي شود و در راستاي مديريت مصرف سوخت از ابتداي اين ماه عرضه گازوئيل بدون كارت هوشمند در كشور ممنوع شده است. به گفته وي به ميزان ١٠درصد توليد ناخالص ملي در بخش انرژي حمل ونقل مصرف مي كنيم و سالانه ٢٥هزارميليارد تومان بنزين و گازوئيل مي سوزانيم كه به جرات مي توان گفت يك سوم آن اسراف است. وي با اعلام اين كه با يك سوم اين هزينه يعني حدود ٨ تا ٩ هزار ميليارد تومان مي توان كل استان خراسان رضوي را آباد كرد اظهار داشت: سالانه ٧هزار و ٥٠٠ ميلياردتومان فقط بابت سوخت (هزينه) خودروها در ترافيك هدر مي رود و برابر آمار در كلان شهرها ٥ ميليارد ساعت از وقت مردم در ترافيك تلف مي شود كه اگر هر ساعت را در هزار و ٥٠٠ تومان ضرب كنيم، ٥/٧ هزار ميلياردتومان مي شود.به گفته وي معادل اين رقم نيز هزينه تصادفات سالانه كشور است، و در حوزه حمل ونقل -شامل مصرف سوخت، تصادفات و ترافيك- سالانه ٥/٤٢ هزارميليارد تومان هزينه مي كنيم. به گفته رويانيان سرانه مصرف بنزين در كشور (نفر ليتر) يك ليتر است كه بايد با ٣٠درصد كاهش به هفت دهم ليتر برسد. مصرف گازوئيل نيز از ١٦درصد (كالا تن بر ليتر) بايد با ٢٥درصد كاهش به ١٢درصد برسد.وي با اعلام اين كه روزانه در كشور ٦٠نفر در تصادفات مي ميرند و ٦٠٠ نفر هم زخمي مي شوند افزود: شاخص ها بايد تغيير كند و اصلاح الگوي مصرف، اين خسارت ها را تا يك سوم كاهش مي دهد.وي با اعلام اين كه نقش مراكز معاينه فني در كاهش مصرف سوخت و اصلاح الگوي مصرف مهم است تاكيد كرد: نظام پايش، نظارت و ايمني خودروها الزامي است و انجام يك معاينه فني ١٠درصد مصرف سوخت را كاهش مي دهد و تا ٤٠درصد در كاهش آلايندگي ها موثر است. سردار رويانيان با انتقاد از ظرفيت پايين مراكز معاينه فني در كشور و سرگرداني مردم در صف هاي طويل اين مراكز گفت: شهرداران بايد با توجه به مسائل زيست محيطي، كاهش ترافيك و آلودگي هوا و ايمني به سرعت براي افزايش مراكز معاينه فني تلاش كنند. وي از صدور فله اي برچسب معاينه فني خودرو در برخي مراكز معاينه فني خودرو ابراز نگراني كرد و افزود: ظرفيت مراكز معاينه فني در تمام كشور بايد بالا برود و وزارت راه و ترابري نيز در توسعه مراكز معاينه فني خودروهاي سنگين عقب ماندگي دارد كه بايد فكري براي آن كند.

 

  حفاری و لوله گذاری شبانه در خیابان ها

مشهد مقدس که سالیان قبل به دلیل بحران کم آبی به ویژه در تابستان سال ۸۶ شهر تشنه لقب گرفت و تلاش های ویژه ای برای رفع معضل کم آبی آن انجام شد در آخرین روزهای سال ۸۷ به همت والای دولت نهم در تامین اعتبار و اجرای بزرگ ترین پروژه آب رسانی آب سد دوستی به این شهر رسید و برابر اعلام مسئولان در ۲۵ اسفند ماه ۲ هزار لیتر در ثانیه آب سد دوستی وارد شبکه آبرسانی این شهر شد و نقاطی از شهر از جمله شهرک سیدی و اطراف حرم مطهر رضوی از آب این سد برخوردار شدند. از آنجا که ظرفیت خط انتقال هدایت ۶ متر مکعب آب در ثانیه به سمت مشهد است ولی در این شهر به دلیل مهیا نبودن ظرفیت ها اعم از مخازن و شبکه هنوز امکان مصرف این حجم آب در شبکه آبرسانی وجود ندارد. اما تلاش هایی در این راستا در حال انجام است.

شرکت آب و فاضلاب مشهد با بسیج امکانات و هدایت پیمانکاران پروژه بزرگ به‌سازی و اصلاح شبکه آبرسانی مشهد برای توزیع آب سد دوستی را یک ساله به اتمام می رساند. مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب مشهد در حاشیه بازدید معاون وزیر کشور و رئيس سازمان مدیریت بحران کشور از پروژه قمر بنی هاشم در مشهد گفت: در حالی که مشاوران اجرای فاز دوم پروژه شامل امکان انتقال ۲ متر مکعب آب در ثانیه به شهر مشهد و توزیع آن را ۲ سال و نیم برآورد کرده و کار سخت و به لحاظ مهندسی پیچیده است لیکن تعهد داده ایم این کار را یک ساله انجام داده و ظرفیت برداشت مشهد از سد دوستی را به ۴ متر مکعب در ثانیه برسانیم.مهندس «محمد پرورش» افزود:پروژه قمر بنی هاشم(ع) از محل اعتبارات دفتر بازسازی و حوادث غیرمترقبه و اعتبارات استانی دستگاه های اجرایی تامین اعتبار و توسط شرکت آب و فاضلاب مشهد اجرایی شده است که شامل فاز دوم پروژه بهسازی و اصلاح شبکه آبرسانی مشهد برای توزیع آب سد دوستی می باشد. وی گفت: تامین آب شرب شهر مشهد در زمره معضلات دستگاه های برنامه ریزی و اجرایی استان و کشور است و در این رابطه، استفاده از پتانسیل سد دوستی و انتقال آب از مرز سرخس تا مشهد تا حجم حداکثر ۶ متر مکعب بر ثانیه به عنوان برنامه میان مدت مد نظر قرار گرفته است. مدیر عامل شرکت آب و فاضلاب مشهد افزود: از آن جا که شهر مشهد به لحاظ توپوگرافی دارای مخزن متعدد می باشد، پس از رسیدن این حجم آب به شهر مشهد ابتدا باید توسط خطوط انتقال لازم بین مخازن LQMCBA وK منتقل و سپس توسط خطوط توزيع مناسب از اين مخازن، در سطح شهر مشهد(قسمت شرقی) توزیع شود تا به کلیه مشترکین برسد. وی با اعلام این که در فاز یک امکان انتقال ۲ متر مکعب در ثانیه در سال ۱۳۸۷ فراهم شد و آب سد دوستی از ابتدای سال جاری وارد شبکه آبرسانی مشهد شده است، افزود:در فاز ۲ که مورد بازدید مهندس باقری، معاون محترم وزیر کشور و رئیس سازمان مدیریت بحران کشور قرار گرفت امکان انتقال ۲ متر مکعب در ثانیه(درمجموع ۴ متر مکعب در ثانیه) حداکثر طی یک سال فراهم خواهد شد که اجرای این فاز مستلزم احداث ۳۲ کیلومتر خطوط توزیع آب با قطر ۱۰۰۰ تا ۱۲۰۰ میلی متر است. وی درباره عملکرد اعتباری پروژه گفت: دفتر بازسازی و حوادث غیرمترقبه خراسان رضوی از محل اعتبارات اضطراری مقابله با حوادث غیر مترقبه ۳۰ میلیارد ریال برای تکمیل پروژه آبرسانی امام رضا(ع) با ظرفیت تولید ۳۰۰ لیتر بر ثانیه آب و ۵ میلیارد ریال برای تسریع در بهره برداری مخازن در جریان Iو F2 با ظرفیت تولید ۲۰ هزار متر مکعب آب اختصاص داد و از محل درآمدهای ناشی از ۵درصد تملک دارایی های ملی و استانی ۳۴۸ میلیارد ریال برای پروژه های آبرسانی و از محل اعتبارات متمم بودجه ۸۷ مبلغ ۶۰ میلیارد و ۳۹۰ میلیون ریال نیز برای این پروژه ها به شرکت آب و فاضلاب مشهد تخصیص داد که ۱۰۰درصد این رقم جذب شده و اصلاح شبکه آبرسانی مشهد برای توزیع آب سد دوستی اهم پروژه های انجام شده است. وی تصریح کرد: فاز سوم این پروژه بزرگ شامل تحقق ۲ متر مکعب در ثانیه انتقال آب (۶ متر مکعب در ثانیه، در مجموع فازهای اول تا سوم) است که مستلزم احداث ۲۷۰ کیلومتر خطوط توزیع آب با قطر ۱۰۰۰ الی ۱۶۰۰ میلی متر در شهر مشهد است.

مهندس پرورش با اشاره به این که این طرح به عنوان یک پروژه اضطراری از سال قبل آغاز شده است افزود: یکی از دغدغه های مسئولان این بود که بعد از سال ها که آب سد دوستی به مشهد می رسد این آب چگونه در شبکه توزیع قرار گرفته و به دست مردم برسد، شبکه ای که نقطه ای بود و با ۳۵۰ حلقه چاه تأمین می شد و این شبکه نیاز به ۳۵۰ کیلومتر اصلاح و توسعه داشت. وی با اعلام این که دغدغه مسئولان استان به ویژه استاندار محترم انتقال ۶ مترمکعب آب در ثانیه به شهر مشهد است افزود: برنامه ریزی ها و اقدامات ما برای توزیع ۴ مترمکعب آب در ثانیه دنبال می شود و در صورت اختصاص به موقع اعتبار قول می دهیم یک ساله آن را به نتیجه برسانیم. وی با اشاره به اقطار لوله های بزرگ این پروژه از خرید بخش اعظم این لوله های گران قیمت خبر داد. به گفته وی از ۱۰ زیر پروژه طرح قمربنی هاشم تاکنون ۸ پروژه اجرایی شده است. وی از نگاه مثبت استاندار خراسان رضوی و حمایت ستاد حوادث غیرمترقبه استان و معاونان استانداری در اختصاص اعتبار ۱۰ میلیارد تومانی از مازاد اعتبارات استان به این پروژه تقدیر کرد.مدیرعامل شرکت آبفای مشهد یکی از ابتکارات این شرکت را در راستای رفع نگرانی شهروندان و جلوگیری از مشکلات ترافیکی در معابر اصلی شهر اجرای شبانه عملیات حفاری و لوله گذاری اعلام کرد و گفت: برنامه ریزی اجرایی این پروژه شرکت آبفا از سایر پروژه ها جدا شده است و در مرکز شهر و مراکز زیارتی در طول شب کار انجام شده و صبح محل حفاری آسفالت می شود و حتی برخی شهروندان متوجه این فعالیت نمی شوند. وی به عملیات حفاری شبانه خیابان خاکی در مشهد و ترمیم آن تا صبح اشاره کرد و گفت: این پروژه به صورت خاص دنبال می شود و با تلاش شبانه روزی عوامل و پیمانکاران از برنامه زمان بندی شده عقب ماندگی نداریم.به گفته پرورش با اعمال مدیریت فشار و کنترل شبکه آبرسانی مشهد هدر رفت آب به میزان زیادی کاهش یافته است. وی افزود: مشاور برای توزیع آب سد دوستی در مشهد و ایجاد شبکه ۷۰میلیارد تومان برآورد اعتبار کرده بود که ما توان داریم با ۵۵ میلیارد تومان این کار را محقق سازیم ضمن این که تا به حال ۶ میلیارد تومان در بهمن ماه پارسال و ۱۰ میلیارد تومان در آخر سال ۸۷ اختصاص یافته و با ۲۵ میلیارد تومان اعتبار دیگر تعهد یک ساله را انجام می دهیم.

مهندس «حسین باقری» معاون وزیر کشور و رئیس سازمان مدیریت بحران کشور نیز در نشست خبری اطلاع رسانی پروژه قمر بنی هاشم (توزیع آب سد دوستی در شهر مشهد) گفت: دست اندرکاران اجرایی پروژه با یک همت بلند این کار را انجام دادند و همت بلند دولت نهم سبب شد این کار عقب مانده اجرایی شود. وی با اشاره به این که مشهد را به استناد فرمایش امام(ره) مرکز ایران می شناسیم و آبروی نظام است تصریح کرد: با همه مشکلات موجود تأمین اعتبار پروژه خط انتقال آب سد دوستی و آب رسانی مشهد به عنوان یک طرح فراملی در اولویت بوده است.وی به ویژگی های این پروژه منحصر به فرد اشاره کرد و افزود: مدیریت پروژه که در اختیار خانم مهندس نیشابوری است حکایت از هنر مدیریت بانوان ما دارد. وی تطبیق پروژه قمر بنی هاشم با طرح جامع آب شهر مشهد را از دیگر ویژگی های پروژه دانست و افزود: با اجرایی شدن طرح جامع آبرسانی مشهد مشکلات اساسی رفع شده و حداقل تا ۳۰ سال آینده نیاز آبی شهر مشهد تضمین خواهد شد. وی به رفع مشکل کم آبی در شهرک های متعدد اطراف شهر مشهد به عنوان دیگر مزیت این طرح اشاره کرد و گفت: حفظ ذخایر زیرزمینی و منابع آبی دشت مشهد با حذف چاه های تأمین آب ویژگی دیگر این کار بزرگ است.معاون وزیر کشور اجرای کار شبانه پروژه قمر بنی هاشم توسط شرکت آبفا در نقاط جمعیتی شهر مشهد را قابل تقدیر دانست و افزود: این کار که با هدف جلوگیری از مزاحمت برای زائران، مجاوران و ترافیک  شهر انجام شده یک ابتکار است که باید در سایر نقاط نیز استفاده شود. وی با اشاره به مشکل کم آبی در برخی شهرهای کشور از جمله بندر عباس، همدان و... کار انجام شده را در مشهد یک الگوی قابل ارائه برای این شهرها و دیگر مناطق کم آب کشور توصیف کرد.مهندس «حسین پور» معاون عمرانی استاندار خراسان رضوی نیز در حاشیه بازدید از پروژه قمر بنی هاشم در منطقه خلج، کوهسنگی و خیابان خاکی از تلاش های مجموعه آب و فاضلاب مشهد در اجرای پروژه آبرسانی به شهر مشهد تقدیر کرد. مهندس «عرفانیان» مدیرکل بازسازی و حوادث غیرمترقبه استانداری خراسان رضوی نیز در نشست خبری در آبفای مشهد به تشریح فعالیت های این ستاد در تأمین اعتبارات ویژه برای پروژه های آب رسانی شهر مشهد از محل اعتبارات اضطراری حوادث پرداخت و افزود: با توجه به سیاست های دولت و تأکید مقام معظم رهبری تابستان گذشته ۵/۶ میلیارد تومان اعتبار برای تکمیل پروژه آب رسانی امام رضا(ع) در مشهد اختصاص یافت و آب شرب این کلان شهر تأمین شد به طوری که حتی یک روز هم آب جیره بندی نشد.به گفته وی چراغ اول رینگ آب رسانی مشهد و توسعه و ترمیم شبکه آب این شهر با اعتبارات اختصاصی این ستاد به مبلغ ۶۰ میلیارد ریال از سال قبل روشن شده است و در پایان سال نیز ۱۰ میلیارد تومان از اعتبارات مازاد استان به این پروژه تخصیص یافت.

 

 کارگران استان در رویای سهام عدالت

یازدهم اردیبهشت ماه مصادف با اول ماه می میلادی، روز جهانی کار و کارگر است. روزی که با هدف تجلیل از مقام کارگران سخت کوش و پرتوان در تقویم رسمی جهان ثبت شده است و به همین مناسبت، این روزها آیین هایی در تجلیل از تلاش این قشر برگزار می شود. گروه گزارش خراسان رضوی به بهانه روز جهانی کار و کارگر به سراغ تنی چند از کارگران استان رفت و در گفت و گویی صمیمانه پای درد دل آن ها نشست.

جلوی یکی از کارگاه  های فعال در شهرک صنعتی توس به سراغ کارگر جوانی می روم. او که خود را «محمد رحمانی» معرفی می کند، می گوید: دو سال است در یک واحد تولیدی فعالیت می کنم. به عنوان یک کارگر که برای تامین معاش خانواده ام علاوه بر ۷ ساعت و ۲۰ دقیقه روزانه ۴ تا ۵ ساعت اضافه کاری می کنم، از شغلم راضی هستم ولی انتظار بیشتری از کارفرمایم دارم. او می افزاید: از قول رسول اکرم (ص) بیان شده است که دستمزد کارگر را باید قبل از خشک شدن عرقش پرداخت کرد ولی متاسفانه در شرایط فعلی این امر چندان جدی گرفته نمی شود و حقوق مان را با ۲ تا ۳ ماه تاخیر دریافت می کنیم. به گفته وی یکی از نگرانی های قشر کارگر نبود امنیت شغلی است چرا که گاه شاهد آن هستیم که هراز چندی یک واحد تولیدی تعطیل می شود و افراد زیادی بیکار می شوند. وی با تبریک روز جهانی کارگر به شاغلان در این بخش می گوید: روزنامه خراسان تنها رسانه ای است که درد دل های قشر کارگر را منعکس می کند و انتظار داریم با انعکاس مطالباتمان صدای ما را به گوش مسئولان برسانید. کارگر یک کارخانه نساجی نیز با گلایه از تاخیرهای چند ماهه در پرداخت حقوق کارگران این واحد تولیدی می گوید: متاسفانه به دلیل نبود بازار فروش و اعطا نشدن تسهیلات بانکی، حقوقمان با تاخیر ۳ تا ۴ ماهه و آن هم به صورت چک و اقساط پرداخت می شود. وی که ۲۶ ساله و مستاجر است، می گوید: برخی ماه ها برای پرداخت اجاره خانه مجبور می شوم از آشنایان قرض بگیرم. وی شرایط سخت کاری، جریمه های سنگین برای سهل انگاری های معمولی و حقوق اندک را از جمله مشکلات کارگران می داند و می گوید: با این حال برای مشغول بودن و داشتن یک شغل آبرومند، مجبور به تحمل این شرایط هستیم. کارگر یک شرکت خصوصی نیز به خراسان گفت: ده ماه پیش بر اثر مشکلات مالی پس از پایان قرارداد و استعفا دادن، همکاری خود را با شرکت... خاتمه دادم؛ با وجود گذشت زمان طولانی و مراجعات و پی گیری های زیاد، متاسفانه تاکنون حق سنواتم پرداخت نشده است و تغییر مدیر عامل شرکت را بهانه کرده اند. به گفته وی مسئولان این شرکت بعد از ده ماه سرگردانی به او اعلام کرده اند برو شکایت کن! وی با انتقاد از عملکرد ضعیف مراجع متولی حمایت از قشر کارگر می گوید: متاسفانه تشکل صنفی خانه کارگر نیز کارایی خود را از دست داده است.

کارگر نظافتی یکی از شرکت های خدماتی که عهده دار رفت و روب یکی از نواحی شهرداری در منطقه ۳ شهرداری مشهد است نیز به گزارشگر خراسان می گوید: با تمام وجود برای خدمت به شهروندان و داشتن محله های تمیز تلاش می کنیم ولی مدیران شرکت خدماتی دیر به دیر حقوقمان را پرداخت می کنند. به گفته وی پرداخت حقوق و دستمزد قشر کارگر مطابق قانون نیست و هنوز از اجرایی شدن مصوبه شورای عالی کار برای افزایش حقوق کارگران در سال ۸۸ خبری نیست.یک کارگر خدماتی شاغل در بیمارستان ابن سینا نیز به بهانه روز کارگر لب به گلایه می گشاید و می گوید: ما کارگران شرکت های خدماتی بیشترین مشکل را داریم چرا که دو برابر کار می کنیم از طرف دیگر حقوقمان را هم با تاخیر چند ماه دریافت می کنیم. به گفته وی با این همه فشار کاری، بیدارخوابی و نداشتن تعطیلات آن طور که باید و شاید به مشکلات کارگران توجهی نمی شود. وی با اشاره به نگاه غیر منطقی برخی مسئولان و افراد به قشر کارگر می افزاید: جایگاه واقعی جامعه کارگری هنوز برای هیچ کس روشن نیست و تنها در سال یک روز فقط با ذکر نام از کارگران یاد می شود. یکی از کارگران مشهدی نیز در تماس با خراسان اظهار داشت: متاسفانه با برخورد سرد مسئولان و ممنوع شدن راهپیمایی سراسری کارگران قشر محروم کارگر تنها نام «روز جهانی کارگر» را می شنوند. وی با اشاره به نقش کارگران در به حرکت درآوردن چرخ اقتصاد کشور می گوید: کارگران در خط مقدم جبهه تولید، نیاز به حمایت جدی دارند. «سبزیان» با اشاره به این که قراردادهای کاری که به تازگی از سوی وزیر کار و امور اجتماعی اصلاح و ابلاغ شده است، اجحافی دیگر در حق کارگران است، می گوید: در قراردادهای قبلی وقتی قرارداد یک ساله با کارگری منعقد می شد و کارفرما بعد از سه یا ۴ ماه او را اخراج می کرد، موظف بود تا پایان قرارداد حقوق و مزایای او را بدهد ولی الان در قراردادهای جدید کارگر به ازای همان زمانی که کار می کند، می تواند حقوق بگیرد و اگر کارگری بعد از یک ماه اخراج شود، نمی تواند اعتراض کند.

وی یکی دیگر از مشکلات کارگران را مسئله رسمی شدن اعلام می کند و می گوید: برای رسمی شدن هزار و یک بند، قانون و مقررات و تبصره مطرح کرده اند. البته شرایط به گونه ای است که شرایط و مزایای نیروی رسمی با قراردادی تفاوتی نمی کند. وی با نگرانی می گوید: متاسفانه تمام تغییرات در قانون کار به نفع کارفرماهاست و حقوق کارگران نادیده گرفته می شود. کارگر یک واحد صنعتی مرتبط با قطعات خودرو نیز به گزارشگر ما می گوید: سه سال از واگذاری سهام عدالت به اقشار مختلف جامعه می گذرد ولی هنوز هیچ خبری از اعطای این سهام به قشر زحمت کش کارگر نیست، این در حالی است که کارگران جزو آسیب پذیرترین اقشار جامعه هستند. وی با اعلام این که کارگران در برنامه حمایتی دولت از قلم افتاده اند، تصریح می کند: کارگران که در تمام صحنه های انقلاب حضور فعال و گسترده داشته و دارند باید در تصمیم گیری های مسئولان نیز مورد توجه قرار گیرند. نعیمی کارگر ۴۷ ساله مشهدی نیز به شرایط خاص حاکم بر موضوعات کارگری اشاره می کند و به خراسان می گوید: متاسفانه در برخی موارد دریافتی یک کارگر قراردادی با سه سال سابقه خدمت از یک کارگر رسمی با سابقه ۱۶ سال بیشتر است. وی روز جهانی کارگر را فرصتی برای طرح مطالبات واقعی کارگران جامعه می داند و می گوید: فعالیت شوراهای اسلامی کار و تشکل های کارگری در سال های اخیر بسیار ضعیف شده و در مواردی به صفر رسیده است و اداره کل کار و امور اجتماعی نیز با توجه به ضوابط و مقررات امکان رسیدگی به مشکلات کارگران استان را ندارد. به گفته وی حضور کارگران افغانی در مشهد نیز سبب روی آوردن کارفرماها برای بهره گیری از آنان در مشاغل مختلف کارگری شده است و ده ها هزار فرصت شغلی استان در تصرف اتباع بیگانه است که نیازی به بیمه، مالیات و پاداش ندارند.

یک کارگر کارخانه رینگ سازی مشهد نیز به خراسان می گوید: یکی از مهم ترین نیازهای کارگران بحث مسکن است، متاسفانه دستگاه های متولی هیچ برنامه ای برای تامین مسکن این افراد ندارند و جمع کثیری از کارگران نیز در تعاونی های مسکن مهر ثبت نام کرده اند و با فروش طلای همسر و اثاثیه منزل مبالغی را به حساب ریخته اند ولی از خانه دار شدن آنان خبری نیست. وی با اشاره به این که متاسفانه امسال افزایش حقوق کارگران مطابق با کارمندان دولت نبوده است، تصریح می کند: البته اقدام ارزنده دولت در افزایش سقف معافیت مالیاتی حقوق کارگران جای تقدیر و تشکر دارد. شهروندی نیز در مجتمع کارگاهی سامان مشهد به خراسان می گوید: با استفاده از وام و تسهیلات کارگاه های زودبازده موفق به ایجاد شغل برای ۳ نفر شده ام ولی مقررات تامین اجتماعی و امور مالیاتی استان دست و پای ما را بسته است و ناچار به تعطیلی کارگاه خود هستم. وی اقدام شجاعانه دولت در اعطای تسهیلات و ایجاد بنگاه های زودبازده اقتصادی را موثر ارزیابی می کند و در عین حال می افزاید: برای تداوم کارگاه ها و بنگاه های ایجاد شده دولت باید حمایت های لازم را داشته باشد.

دبیر اجرایی خانه کارگر خراسان رضوی نیز درد دل های بسیاری دارد. وقتی از این مسئول مرتبط با کارگران می خواهیم درباره عمده ترین مشکلات کارگران سخن بگوید، اظهار می دارد: در شرایط فعلی مشکل اصلی کارگران «نبود کار» است، تعطیلی واحدهای تولیدی سبب شده است روزانه شاهد بیکار شدن تعدادی از کارگران باشیم. «سید حسین رسولی» می گوید: به علت این که یک سری واردات بی رویه کالا از کشورهای خارجی انجام و متاسفانه به وفور هم در کشور تبلیغ و توزیع می شود، شاهد تعطیلی برخی صنایع تولیدی در استان هستیم. او با نگرانی از این موضوع می گوید: متاسفانه حتی در اتوبوس های شرکت واحد هم برای کالاهای خارجی تبلیغ می کنیم و به مردم ایران که باید کالای ایرانی و با کیفیت مصرف کنند، القا می کنیم که کالای خارجی و بی کیفیت خریداری کنند. وی با اشاره به این که عرضه کالای خارجی در بازار زیاد شده است می افزاید: با عرضه زیاد و متقاضی کم، واحدهای تولیدی دارای کارگر شاغل ناچار به کاهش تولید و اخراج کارگران خود هستند. وی تاکید می کند: حقوق و مزایای کارگران در بیشتر واحدهای کارگری استان مطابق با قانون نیست و علاوه بر این که برخی از این افراد بیمه نیستند شاهد آن هستیم که فشار کاری زیادی را نیز تحمل می کنند. این مدافع حقوق کارگران مدعی است: کارگاه های کفاشی و تولید کیف به دلیل ورود انبوه محصولات چینی از رونق افتاده و هم چنین در سال های اخیر حدود ۱۰ کارخانه قند استان نیمه فعال شده است؛ از این رو افزایش بیکاری در جامعه طبیعی شده است. وی با ابراز نگرانی از شرایط پیش روی جامعه کارگری می افزاید: یکی از اقشاری که تا به حال سهام عدالت به آن ها تعلق نگرفته است کارگران هستند و متاسفانه پی گیری ها و مکاتبه های ما تاکنون نتیجه ای در بر نداشته است. وی از تهیه طومارهایی با چند هزار امضای کارگران خراسان رضوی برای برخورداری از سهام عدالت خبر می دهد و می گوید: این طومارها را به مجلس شورای اسلامی و متولیان امر در وزارت رفاه ارسال کرده ایم ولی کاری عملی انجام نشده است. دبیر اجرایی خانه کارگر خراسان رضوی با بیان این که در بحث توزیع «بن ماه مبارک رمضان» سال قبل نیز کلاه سر کارگران رفت، می گوید: تمام کارمندان دولت از سهام عدالت و بن برخوردار شدند ولی جامعه کارگری از این مزایا محروم ماندند و علت آن هم برای ما روشن نیست. رسولی در پاسخ به این سوال که آمار کارگران استان چه میزان است، می گوید: آمار درستی در دست نیست، همه آمارها برآوردی و غیر حقیقی است، عده ای بیکار می شوند ولی بیکار شدن آن ها در جایی ثبت نمی شود. وی تنها برنامه روز جهانی کارگر را در استان پیاده روی کارگران به مقصد نماز جمعه شهرستان ها اعلام می کند. گزارشگر خراسان برای دریافت نظر مدیر کل کار و امور اجتماعی خراسان رضوی نیز چندین نوبت پی گیری کرد که به دلیل حضور دکتر توکلی افشار در تربت جام به دلیل ماموریت، موفق به مصاحبه با ایشان نشدیم.

صفحه R01 اخبار (رضوي) ، شماره سريال 17251 ، تاريخ انتشار 880210

حاتمی: ضریب نیروی انسانی و کادر پرستاری نسبت به تخت های فعال بیمارستانی زیر ۲۴ ساعت در استان کمتر از یک است. رئیس اداره پرستاری استان خراسان رضوی روز گذشته به مناسبت روز پرستار به خراسان گفت: تعداد کل کادر پرستاری استان شامل پرستار، بهیار، کمک بهیار، اتاق عمل و هوشبری تقریبا ۸ هزار و ۷۶۹ نفر محاسبه می شود که این عدد در حال تغییر می باشد اول به دلیل این که در طول سال تقریبا ۵۰ تا ۱۵۰ نفر بازنشسته می شوند و دوم این که حدودا هزار نفر از این تعداد نیروی طرح و لایحه هستند که دوره خدمتی آنان پس از دو سال پایان می یابد.خانم «صیدی» افزود: با توجه به تعداد تخت مصوب استان (۸ هزار و ۶۷۲ تخت) ظاهرا به نظر می رسد که ضریب کادر پرستاری به تخت مصوب، یک است ولی در صورتی که تخت های فعال زیر ۲۴ ساعت را محاسبه کنیم ضریب نیروی انسانی کمتر از یک خواهد شد.وی جهت جذب و اضافه کردن نیروی کادر پرستاری، وجود پست سازمانی، درآمد کافی و برطرف شدن موانع قانونی را ضروری دانست. رئیس اداره پرستاری استان در تشریح انتظارات گروه پرستاری از مسئول رده بالا گفت: ترمیم حقوق و دستمزدها به گونه ای که پرستاران با اشتغال در یک مرکز بتوانند یک زندگی در حد متوسط را اداره کنند مهم ترین خواسته ماست. به گفته «صیدی» بازنگری در شاخص برآورد نیروی انسانی پرستاری نسبت به تخت فعال جهت ارائه حداقل خدمات مطلوب بر اساس استانداردهای مراقبتی و کاریابی برای فارغ التحصیلان رشته پرستاری جذب نشده نیز مورد تأکید است.وی خواستار تقلیل ساعت کار پرستاران شد.

صفحه R01 اخبار (رضوي) ، شماره سريال 17251 ، تاريخ انتشار 880210

میانگین حسابی بارندگی سال زراعی جاری استان خراسان رضوی تاکنون نسبت به مدت مشابه سال قبل حدود ۶/۱۱۹درصد افزایش یافته است. مدیرکل هواشناسی خراسان رضوی روز گذشته به خراسان گفت: تا ساعت 1۰:3۰ صبح روز نهم اردیبهشت ماه جاری میزان بارندگی سال زراعی که از مهرماه ۸۷ آغاز شده است در اغلب نقاط استان قابل توجه بوده است و طی این مدت فقط برخی نواحی جنوبی استان کاهش بارندگی داشته اند. وی افزود: میانگین حسابی بارندگی سال زراعی جاری استان تاکنون نسبت به میانگین بلند مدت دوره آماری حدود ۱/۹ درصد افزایش یافته است.مهندس «قطره سامانی» افزود: طی این مدت بیشترین بارش ها در ایستگاه هواشناسی تربت حیدریه و به میزان ۵/۲۷۲ میلی متر و کمترین آن در ایستگاه هواشناسی گناباد و به میزان ۸/۱۰۶ میلی متر ثبت شده است. طی این مدت بارش ثبت شده در ایستگاه هواشناسی مشهد (فرودگاه) ۸/۲۳۹ میلی متر بوده است.

صفحه R03 گزارش (رضوي) ، شماره سريال 17251 ، تاريخ انتشار 880210

امروز پنجم جمادی الاول مصادف با سالروز ولادت شیرزن صحرای کربلا حضرت زینب کبری (س) است. روزی که از سال ها قبل به واسطه نقش بی بدیل آن حضرت در پرستاری از امام سجاد (ع) و بازماندگان حادثه غمناک کربلا به نام «روز پرستار» نامیده شد. حضرت زینب (س) بزرگ پرستار همیشه تاریخ است و اکنون پرستاران، فرشتگان سفیدپوشی هستند که به تأسی از این بانوی بزرگوار گام در راه خدمت بی منت به بیماران و دردمندان نهاده اند. آری پرستار با دستان نوازشگر و قلب مهربان خود، درد بیمار را تسکین می بخشد و به او نوید حیاتی دوباره می دهد. باید قدر او را دانست و به او و حرفه مقدسش احترام گذاشت. روز پرستار بهانه ای شد تا به سراغ تنی چند از پرستاران سخت کوش برویم و دل گفته های آنان را به رشته تحریر درآوریم. آن چه در پی می آید بخشی از انتظارات و گلایه های پرستاران است.

وارد بیمارستان می شوم، هماهنگی قبلی روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی سبب شده است به راحتی بتوانم با پرستاران گفت و گو کنم. در یکی از بخش های درمانی به سراغ سرپرستاری می روم و با یکی از پرستاران سفیدپوش به گفت و گو می نشینم. «قهرمانی» از پرستاران جوانی است که سه سال است به این شغل شریف اشتغال دارد. او به این شغل افتخار می کند و بزرگ ترین لطف مسئولان را در حق این صنف توجه به مطالبات قانونی آن ها می داند. وی به پرداخت نشدن حق فوق العاده شغل پرستاران اعتراض می کند و می گوید: مگر ما با نیروهای پیمانی یا دیگر نیروها چه فرقی داریم. متاسفانه یک سری مزایای قانونی پرستاران هنوز به ما تعلق نگرفته است. وی با ابراز خرسندی از تصویب لایحه ارتقای بهره وری نیروهای بالینی نظام سلامت (پرستاران) در اوایل اسفند ماه پارسال در مجلس شورای اسلامی می افزاید: این مهم در تحقق مطالبات این قشر مفید است و انتظار ما از مسئولان توجه بیش از پیش به جایگاه والای پرستاران و از مردم نیز درک نقش و ارزش این خدمت مقدس است. یکی از پرستاران شاغل در بیمارستان قائم(عج) مشهد نیز در گفت و گو با خراسان می گوید: عمده ترین مشکل ما پرستاران موضوع ساعت کاری این قشر است که متاسفانه با استانداردها مطابق نیست، بارها مسئولان کشوری قول داده اند این مسئله مورد توجه قرار گیرد ولی مصوبات خاص پرستاران فقط پرستاران رسمی را شامل می شود و برای پرستاران قراردادی و پیمانی مصوبه ای تصویب نمی شود. خانم «افخم نیا» با اشاره به این که پرستاران به لحاظ مالی تامین نیستند، می گوید: این افراد به ازای ۲۴۰ ساعت کار معمولا ۳۵۰ تا ۴۰۰ هزار تومان حقوق می گیرند. به گفته وی پرستاران به دلیل این که با جان مردم سر و کار دارند، نمی توانند برای پی گیری مطالبات خود دست از کار بکشند. وی می افزاید:  وقتی مشکلات خود را به روسای بیمارستان ها و دانشگاه علوم پزشکی منتقل می کنیم با خونسردی پاسخ می دهند که فرد دیگری را جایگزین شما خواهیم کرد.

وی با بیان این که عاشق شغل پرستاری است و تمام مشکلات آن را به جان خریده است، می گوید: پرستاری برای ما پشتوانه مالی و مادی ندارد اما وقتی که یک بیمار را با لب خندان در حال ترخیص از بیمارستان می بینم، تمام خستگی روزانه از تنم بیرون می رود. یکی از پرستاران شاغل در بیمارستان حضرت زینب (س) نیز با تبریک روز پرستار به همکارانش می گوید: متاسفانه شغل ما آن طور که باید جا نیفتاده است، معمولا وقتی بیمار بستری شده در بیمارستان بهبود یابد همراهان بیمار می گویند دکتر خوبش کرد، ولی اگر خدای نکرده بیمار فوت کند همراهان او می گویند پرستار او را کشته است. به گفته وی پزشک باید همراه بیمار را درباره نوع بیماری فرد بستری شده توجیه کند تا تمام انتقادها متوجه پرستاران نباشد. به اعتقاد وی پرستاری موضوعی جدا از پزشکی است و کارکرد مثبت یک پرستار می تواند سبب تسریع در بهبودی بیمار شود. یک پرستار شاغل در بیمارستان کودکان دکتر شیخ نیز می گوید: پرستار با رفتار توام با محبت خود و برخوردهای انسانی می تواند روند بهبود حال بیمار را تسریع کند و در این بیمارستان که مختص کودکان است به این نتیجه رسیده ام که محبت و دلسوزی به کودکان معصومی که به دلایل مختلف بستری شده اند در بهبود آن ها اثرگذار بوده است.

یکی از پرستاران شاغل در شیفت دوم یکی از بیمارستان های دولتی مشهد نیز در گفت و گو با خراسان درباره مشکلات این قشر می گوید: نبود امکانات درمانی کافی در بخش های بیمارستانی به ویژه در بیمارستان های دولتی سبب شده است که سرویس دهی و کارایی پرستاران چندان مثبت نباشد. به گفته وی پرستاران بیشتر کارهای محوله را به صورت دستی انجام می دهند به عنوان مثال در بخش شیمی درمانی نبود امکانات کافی برای این قشر سبب آسیب چشم و ریه آن ها می شود. «مجتبی سیدی» کافی نبودن تعداد پرستاران را به تناسب بیماران از مشکلات دیگری می داند که مسئولان باید برای رفع آن چاره اندیشی کنند. به گفته وی در بخش داخلی بیمارستان که باید ۶ نفر پرستار فعال باشند، در حال حاضر به ازای ۳۲ بیمار بستری شده تنها ۳ پرستار فعالیت می کنند. وی می افزاید: کمبود پرستار و نامتناسب بودن سرانه ها باعث افت کیفیت کار این افراد می شود و گاه به دلیل خستگی و نبود تمرکز کافی شاهد بروز مشکلاتی نیز هستیم. وی یکی دیگر از نگرانی های پرستاران را مباحث حقوقی آن ها بیان می کند و می گوید: به دلیل شرایط سخت اقتصادی و کمبود حقوق، پرستاران به ناچار در ۲ بیمارستان یا به صورت اضافه کاری در همان بیمارستان کار می کنند و این مسئله سبب خستگی مفرط و کاهش بازده و میزان دقت در کارها می شود. از این رو تامین این قشر باید در سرلوحه کار متولیان بخش بهداشت و درمان قرار گیرد.

پرستار فردی است حرفه ای که حداقل دارای تحصیلات چهار ساله دانشگاهی است و در مقاطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکترای پرستاری تحصیل می کند و بر اساس تخصص خویش وظایف و نقش هایی را در سطوح سه گانه سلامت و پیش گیری، مراقبت و درمان و بازتوانی و نوتوانی در زمینه های مراقبت، آموزش، حمایت، حفاظت، مدیریت در نظام سلامت کشور به عهده دارد و مخاطب او همه مردم جامعه اعم از سالم یا بیمار هستند. عضو هیئت علمی دانشکده پرستاری و مامایی مشهد در بیان مهم ترین مشکلات و مطالبات جامعه پرستاری استان به خراسان می گوید: در حوزه مدیریت، نامشخص بودن و شفاف نبودن نقش اصلی این قشر سبب شده است قدرت و اختیارات پرستاران در سطح وزارت بهداشت و دانشگاه های علوم پزشکی نادیده گرفته شود. «امیررضا صالح مقدم» می افزاید: پرستاران بیشترین تعداد نیروی تحصیل کرده وزارت بهداشت را شامل می شوند ولی قدرت و اختیار لازم را برای تصمیم سازی های حرفه خویش ندارند. رئیس نظام پرستاری خراسان رضوی با اشاره به کمبود تعداد پرستاران در مقایسه با استانداردها اعلام می کند که استاندارد تعداد پرستار به نسبت جمعیت، بیمار، تخت بیمارستانی و پزشک بسیار متمایز با شرایط فعلی است و به نظر می رسد تعداد پرستاران موجود حدود یک سوم معیارهای حرفه ای است. به گفته وی پرستاران موجود باید سه برابر کار کنند تا نیازها برطرف شود و به عبارتی مردم فقط یک سوم خدمات مورد انتظار را دریافت می کنند. این مسئول ادامه می دهد: اضافه کاری اجباری، استفاده نکردن به موقع از مرخصی های استحقاقی و تعطیلات به دلیل کمبود نیرو از مشکلات این قشر است.

«صالح مقدم» دستمزد نامناسب را یکی از نارضایتی های پرستاران بیان می کند و به خراسان می گوید: پرستاران با همه سختی کار مجبور به کار در شیفت های دوم و سوم هستند و این موضوع به صورت مستقیم در کیفیت ارائه کار و اخلاق حرفه ای آن ها موثر است و فرسودگی سریع جسمی و روانی را در بردارد. این مسئول با انتقاد از ناعادلانه توزیع شدن درآمدهای مراکز درمانی شامل حق کارانه، حق کلینیک ویژه و... می گوید: با مصوب شدن لایحه ارتقای بهره وری نیروهای بالینی نظام سلامت در مجلس امیدواریم اهداف نهایی سازمان نظام پرستاری در حمایت از این قشر محقق شود. وی می گوید: اهداف نهایی ما این است که پرستار با شیفت کاری حداکثر ۶ تا ۸ ساعت در شبانه روز تامین و در رفاه باشد و در کمال خودباوری دارای هویت حرفه ای باشد. از طرفی نظام سلامت کشور به داشتن چنین پرستارانی افتخار کند و در «صف و ستاد» جایگاه ویژه ای برای او تعریف کند. البته مردم هم باید از خدمات علمی، اخلاقی و فرهنگی پرستاران رضایت داشته باشند. رئیس نظام پرستاری مشهد و شهرستان های تابعه به نیازهای پرستاران در حوزه آموزش اشاره می کند و می گوید: تخصصی شدن آموزش های دانشگاهی پرستاران به ویژه رشته های اختصاصی و تصحیح هرم تحصیلات دانشگاهی پرستاری و نسبت دانش آموختگان دکتری، ارشد و کارشناسی و توزیع عادلانه اعتبارات، امکانات و فضای فیزیکی دانشگاه های علوم پزشکی به رشته پرستاری مورد انتظار است. وی تقویت اعضای هیئت علمی و تجهیزات آموزشی دانشکده های پرستاری به ویژه در واحدهای دانشگاه آزاد را خواستار شد و بر اجرای آموزش های مداوم و ضمن خدمت پرستاران و توجیه نتایج پژوهش های پرستاری برای ارتقای سطح ارائه خدمات پرستاری تاکید کرد. «صالح مقدم» در حوزه درمان نیز مشخص نبودن شرایط احراز مراتب مدیریتی مدیران پرستاری در سطوح وزارت، دانشگاه و بیمارستان ها و دقیق نبودن شرح وظایف پرستاران در مقاطع تحصیلی مختلف و در بخش های عمومی، تخصصی و ویژه را از مشکلات جدی برشمرد.

صفحه R01 اخبار (رضوي) ، شماره سريال 17244 ، تاريخ انتشار 880202

 شگرد جدید کلاهبرداران مرکزنشین که از طریق ارسال پیامک به هم وطنان به بهانه تحویل زمین در گلبهار مشهد سودجویی می کردند لو رفت و با اقدام به موقع وزارت مسکن و شهرسازی و نیروی انتظامی ۲ باند فعال در این عرصه شناسایی شدند.گزارش خراسان حاکی است اخیرا برخی شرکت ها با عنوان مسکن اقدام به ارسال پیامک از طریق تلفن همراه برای هم وطنان در سراسر کشور کرده و اعلام می کردند که شما در قرعه کشی برنده یک قطعه زمین ۲۵۰ متری با سند ملکی در گلبهار مشهد شده اید لطفا مبلغ یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان را پرداخت کرده و سند را در یکی از دفترخانه های تهران دریافت کنید.شهروندی در تماس به خراسان گفت: بعد از دریافت پیامک با دفتر شرکت مربوطه در تهران تماس گرفتم که جزئیات این موضوع را بپرسم. آن ها گفتند: این اراضی از پلاک ۲۲۹ اصلی خرم آباد در شهر جدید گلبهار است و بعد از پرداخت وجه آن سند دفترچه ای ششدانگ در یکی از دفاتر اسناد رسمی تهران تحویل خریدار خواهد شد.در این باره رئیس اداره حقوقی و امور قراردادهای سازمان مسکن و شهرسازی خراسان رضوی در گفت وگوی اختصاصی با خراسان از متلاشی شدن ۲ باند فعال در کلاهبرداری پیامکی با پی گیری این سازمان خبر داد. محمدرضا باغستانی افزود: مدتی است چند شرکت که کار اصلی آن ها از قراراطلاع تفکیک و فروش اراضی زراعی خارج از محدوده خدماتی شهر و یا در داخل حوزه استحفاظی است با عنوان فروش اراضی حواشی شهرهای جدید گلبهار و بینالود وارد عمل شده و یا از طریق پیامک به هم وطنان ایرانی در سراسر کشور اعلام می کنند که در قرعه کشی اراضی برنده شده اند.به گفته وی آن ها در قبال دریافت یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان مدعی شده اند سند دفترچه ای برای زمین با مساحت مشخص ۲۵۰ مترمربع را عرضه می کنند. وی افزود: با اقدام به موقع وزارت مسکن و شهرسازی و نیروی انتظامی از فعالیت شرکت های موصوف جلوگیری شده است و با شناسایی چند شرکت ،فعالان شرکتی با نام مسکن... دستگیر شده اند و عوامل شرکت مسکن بزرگ ... تحت تعقیب هستند.رئیس اداره حقوقی مسکن و شهرسازی خراسان رضوی در توضیح این خبر گفت: تمام اقدامات این شرکت ها خلاف قانون بوده و مورد تایید نیست.باغستانی تصریح کرد: همان گونه که بارها در جراید کثیرالانتشار اعلام شده هرگونه تفکیک و قطعه بندی اراضی زراعی خارج از محدوده خدماتی شهر برخلاف قانون و باتوجه به صراحت قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغات و قانون منع فروش اراضی فاقد کاربری مسکونی برای ساخت و ساز هر اقدامی در این حوزه خلاف است.به گفته وی تحت هیچ شرایطی از ناحیه ارگان های ذی صلاح مجوز برای ساخت و ساز یا بهره برداری از این اراضی صادر نخواهد شد و با متخلفان از طریق مراجع قضایی برخورد قانونی صورت خواهد گرفت.وی از شهروندان خواست ازهرگونه خرید اراضی بدون مجوز آن هم در اراضی زراعی تحت هر شرایطی خودداری کنند چرا که خسارت بعدی متوجه خود آن ها خواهد بود.

صفحه R01 اخبار (رضوي) ، شماره سريال 17250 ، تاريخ انتشار 880209

 هم زمان با هفته شوراها بهره برداری از ۷ طرح شهرداری مشهد آغاز می شود.سخنگوی شهرداری مشهد روز گذشته به خراسان گفت: این طرح ها شامل ده ها پروژه شهری است که در طول روزهای این هفته از ۹ تا ۱۷ اردیبهشت ماه در آیین های جداگانه ای با حضور مسئولان بهره برداری از آن ها آغاز خواهد شد.حامد مقدم مدیر روابط عمومی و امور بین الملل شهرداری مشهد اعتبارات این طرح ها را جمعا ۹۲۰ میلیارد ریال اعلام کرد و افزود: مرکز معاینه فنی خودرو، سه ایستگاه آتش نشانی در بولوارهای پیروزی، فکوری و صیاد شیرازی، یک ایستگاه خدمات شهری، ۲۷ پارک محلی در مناطق ۱۳گانه شهرداری مشهد، ۲ پارک بزرگ امت و مهر، ساختمان آلتون (مجتمع تجاری و پارکینگ طبقاتی مشارکتی با بخش خصوصی)، ۲ کارخانه بازیافت و تولید کاغذ و روزنامه شدن نشریه شهرآرا پروژه های آماده افتتاح شهرداری مشهد در هفته شوراها می باشد.